Kết hợp phẫu thuật - can thiệp điều trị bệnh lóc tách động mạch chủ phức tạp

20/03/2015
d628b93cd423c8d8e174667780e78ce6.jpg

Đầu tháng 2.2015, lần thứ 2, anh Nguyễn Đình T. (35 tuổi, ở Đà Nẵng) được bác sĩ Nguyễn Hoàng Hà, Trưởng khoa Phẫu thuật Tim mạch, bệnh viện đa khoa quốc tế Vinmec mổ tạo lại nhánh, bắc cầu động mạch nuôi não và đặt stent - graft phủ toàn bộ quai động mạch chủ và động mạch chủ xuống.

Cách đó tròn 1 năm, bệnh nhân cũng từng được BS Hà mổ lóc tách động mạch chủ tại Đà Nẵng. Năm 27 tuổi, anh T. tình cờ phát hiện bị tăng huyết áp trong một đợt khám sức khỏe tại cơ quan. Anh được kê thuốc để uống duy trì huyết áp về mức bình thường. Tuy nhiên, anh nghĩ bệnh tăng huyết áp chỉ nghiêm trọng, có thể gây đột quỵ khi về già, chứ dưới 30 tuổi thì chắc không vấn đề gì. Thế nên, anh có để ý chế độ ăn uống, thể dục thể thao vận động hơn. Tuy nhiên, về thuốc thì lúc đầu anh uống bữa đực bữa cái, sau rồi quên hẳn. Bảy năm sau, đang đi xe máy đột nhiên, anh xuất hiện cơn đau xé ở ngực. Khi đưa vào bệnh viện, được các bác sĩ chẩn đoán là lóc tách động mạch chủ ngực bụng type A biến chứng tắc cấp động mạch chậu đùi trái, thiếu máu động mạch thận. Anh đã được mổ cấp cứu bắc cầu động mạch đùi phải – đùi trái và sau đó mổ thay đoạn động mạch chủ lên có ngừng tuần hoàn tưới máu não chọn lọc. Ca mổ được các bác sĩ bệnh viện đa khoa Đà Nẵng kết hợp với bác sĩ Nguyễn Hoàng Hà - bệnh viện đa khoa quốc tế Vinmec thực hiện, cứu anh T. qua khỏi cơn bệnh hiểm nghèo.

Khi đã được chẩn đoán tăng huyết áp, được bác sĩ kê đơn thuốc thì người bệnh cần tuân thủ điều trị đầy đủ. Bởi tăng huyết áp không được kiểm soát sẽ âm ỉ tổn thương mạch máu, dần dẫn đến các biến chứng tai biến mạch não, bệnh lý thận, tim.

Chưa dừng lại ở đó, sau một thời gian theo dõi sau mổ đoạn lóc tách động mạch chủ tiếp tục giãn và có nguy cơ vỡ. Kết quả chụp CT kiểm tra cho thấy: Phần mạch bị lóc tách còn lại ở quai động mạch chủ và động mạch chủ xuống phình 5,8 cm. Phần động mạch chủ bụng dưới thận có nhiều lỗ vào, và phồng tiến triển có nguy cơ gây phình động mạch chủ bụng. Ngoài ra, huyết áp của anh T. rất khó kiểm soát, đã dùng đến 3 loại thuốc hạ huyết áp, liều tối đa mà huyết áp vẫn cao do bị hẹp động mạch chủ ngực trên đoạn dài.

Để giải quyết triệt để bệnh, anh cần được mổ lần thứ 2. Sau khi tham khảo ý kiến các bác sĩ ở Đà Nẵng, anh T. đã quyết định bay ra Hà Nội và phẫu thuật tại bệnh viện đa khoa quốc tế Vinmec. Bác sĩ Nguyễn Hoàng Hà đã mổ phân nhánh lần thứ 2, bắc cầu tất cả các động mạch xuất phát từ quai động mạch chủ nuôi não và phần thân người phía trên, đặt stent-graft (stent có phủ mạch máu nhân tạo) phủ toàn bộ quai động mạch chủ, động mạch chủ xuống và động mạch chủ bụng dưới thận. Stent-graft là một giá đỡ bằng kim loại được phủ bởi màng sợi tổng hợp, nhằm loại trừ đoạn động mạch có bệnh lý của động mạch chủ và tạo nên độ vững chắc cho thành mạch. Vì thế, nó sẽ giúp giảm nguy cơ vỡ đoạn mạch bệnh lý và điều chỉnh dòng chảy trong lòng mạch đúng với cơ chế tự nhiên.

Sau ca mổ, người bệnh đã được chăm sóc để bình phục sức khỏe và xuất viện sau đó 2 tuần. Huyết áp của anh T. cũng đã về mức bình thường 120/70mmHg. Trước khi can thiệp, người bệnh phải dùng 3 loại thuốc thì nay chỉ cần uống 1 loại đã có thể duy trì ổn định.

Về bệnh lóc tách động mạch chủ, bác sĩ Hà cho biết: “Đây là một “thảm cảnh” thực sự đối với người bệnh. Bởi có khoảng 50% bệnh nhân lóc tách type A tử vong trong 48h đầu. Số còn lại cũng hầu như không có cơ hội sống sót nếu không được phẫu thuật kịp thời. Khi đã được chẩn đoán lóc tách động mạch chủ, người bệnh cần được chuyển ngay đến các bệnh viện có khả năng phẫu thuật, tránh tình trạng bệnh nhân phải đi qua nhiều tuyến mất thời gian, chi phí, sang chấn thêm trong khi vận chuyển. Ví dụ tuyến huyện có thể chuyển thẳng lên tuyến trung ương không cần qua tuyến tỉnh hoặc khu vực”

Tăng huyết áp thường được phát hiện ở lứa tuổi sau 40. Nhưng hiện nay, không hiếm trường hợp ở tuổi dưới 30 như anh T. Chúng ta cần đặc biệt lưu ý là khi đã được chẩn đoán tăng huyết áp, cần tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của thầy thuốc. Bởi tăng huyết áp không được kiểm soát sẽ dẫn đến các tổn thương mạch máu, gây ra các biến chứng tai biến mạch não, bệnh lý thận, tim thậm chí tử vong. Những hậu quả do sự chủ quan này ở người trẻ sẽ nặng nề nhất là họ đang ở độ tuổi lao động, tuổi đời còn dài.

XEM THÊM: