......

Chế độ ăn cho trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Ngô Thị Oanh - Bác sĩ Nhi - Khoa Nhi - Sơ sinh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Hạ Long.

Thừa cân – béo phì là một trong những vấn đề phổ biến ở trẻ em. Đối với trẻ sơ sinh, việc tăng cân quá nhanh và vượt trên mức tăng trưởng thông thường cũng có thể là biểu hiện thừa cân – béo phì ở trẻ. Để khắc phục tình trạng này, một chế độ ăn dặm phù hợp cho trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì là rất cần thiết.

1. Khi nào trẻ được đánh giá là thừa cân/béo phì?

Trong 12 tháng đầu đời, lượng chất béo trong cơ thể của trẻ sơ sinh thường tăng lên rất nhanh do sữa mẹ có 50% thành phần là chất béo. Do đó, rất khó để có thể đánh giá một em bé có đang thừa cân hay béo phì không.

Cũng cần lưu ý rằng không phải mọi đứa bé mập mạp/mũm mĩm dưới 1 tuổi đều thừa cân hoặc trở thành người trưởng thành thừa cân/béo phì. Tuy nhiên, nếu tình trạng cân nặng này của bé tiếp tục có xu hướng tăng trong độ tuổi đi học với cùng tốc độ tăng cân ở tuổi sơ sinh, bé có khả năng cao sẽ bị béo phì.

Vì vậy, hầu như có rất ít trường hợp trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì. Theo các bác sĩ, cân nặng của bé có thể vượt quá mức bình thường trong biểu đồ tăng trưởng, nhưng lại có ít khả năng bé bị dư thừa chất béo. Những trẻ sơ sinh bú sữa mẹ thường được kiểm soát tốt. Tuy nhiên, vẫn có trường hợp trẻ sơ sinh bị béo phì do các yếu tố về di truyền hoặc môi trường.

2. Vì sao trẻ sơ sinh bị béo phì?

Lý do mẹ nhiễm HIV không nên cho trẻ vừa bú sữa mẹ, vừa uống sữa ngoài
Trẻ uống sữa công thức với thành phần không phù hợp có thể gây béo phì

Tuy khả năng trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì là không cao, thậm chí cân nặng của bé đang tăng mạnh, nhưng ở một số bé vẫn có thể xảy ra tình trạng này do các nguyên nhân về di truyền hoặc vì môi trường. Ngoài ra, một số bệnh lý kèm theo thuốc điều trị cũng có thể gây ra tình trạng béo phì ở trẻ sơ sinh.

Một số yếu tố nguy cơ khác làm tăng khả năng bị béo phì ở trẻ:

  • Không bú sữa mẹ: Sữa công thức với thành phần không phù hợp có thể gây béo phì ở trẻ sơ sinh;
  • Do di truyền: Cha mẹ bị béo phì thì trẻ sơ sinh cũng có nguy cơ trở thành người béo phì cao gấp 2 lần so với những trẻ khác;
  • Chế độ ăn dặm không chặt chẽ: Cha mẹ thường xuyên cho trẻ ăn những món ăn vặt có vị ngọt hoặc giàu chất béo như socola, khoai tây chiên... sẽ khiến trẻ dễ dàng tăng quá số cân nặng;
  • Bé ăn bất cứ lúc nào: Nếu bé thường xuyên cảm thấy thèm ăn (dù không do đói) và được cha mẹ khuyến khích ăn nhiều, thói quen này sẽ kéo dài khiến bé ăn liên tục và do đó cân nặng không còn được kiểm soát;
  • Chế độ ăn dặm giàu chất béo: Khi chế độ ăn dặm của trẻ quá giàu chất béo, ít chất bột đường và ít chất đạm, sẽ làm thay đổi tín hiệu đói từ não, gây ra hiện tượng ăn thường xuyên.

3. Trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì – bạn cần làm gì?

thực phẩm lành mạnh cho trẻ ăn dặm
Các loại thực phẩm lành mạnh nên cho trẻ ăn

Sau khi tìm hiểu vì sao trẻ sơ sinh bị béo phì, có thể thấy để hạn chế nguy cơ thừa cân – béo phì khi bé đến độ tuổi đi học, bạn cần phải có sự thay đổi về chế độ ăn uống hàng ngày của bé.

3.1 Tổ chức chế độ ăn dặm cho trẻ sơ sinh bị béo phì

Cần chú ý một số điểm sau trong chế độ ăn dặm của trẻ:

  • Đối với trẻ sơ sinh, trong vòng 6 tháng đầu tiên, bé nên được bú sữa mẹ hoàn toàn.
  • Nên chọn thực phẩm lành mạnh, ít chất béo và giàu chất xơ như rau, hoa quả, các loại hạt, các loại đậu... Chế độ ăn uống này không chỉ hỗ trợ quản lý cân nặng cho trẻ mà còn giúp trẻ phòng tránh các bệnh sau này như bệnh tim mạch, bệnh tiểu đường loại 2...
  • Bé chỉ nên ăn tối đa 2 – 3 lần một ngày đối với trẻ 7 – 9 tháng tuổi và chỉ ăn tối đa 5 – 6 lần/ngày đối với trẻ từ 9 tháng tuổi trở lên. Sự kiểm soát số lần ăn mỗi ngày của trẻ sẽ phòng tránh được tình trạng thừa cân, phòng ngừa trẻ 9 tháng bị béo phì.

Bên cạnh đó, bạn cũng cần khuyến khích hoặc hỗ trợ bé thực hiện các vận động thể chất thường xuyên.

3.2 Nước giải khát – điểm đáng quan tâm trong việc phòng ngừa và khắc phục tình trạng quá cân của trẻ dưới 1 tuổi

Các loại nước ngọt, nước ép trái cây đóng chai... trung bình có khoảng 8 muỗng cà phê đường. Vì vậy, không chỉ những trẻ đang có hiện tượng quá cân, cả những trẻ em bình thường cũng nên hạn chế/tránh xa các loại nước này.

Các chuyên gia dinh dưỡng giải thích rằng: đường sẽ khiến cơ thể tích lũy chất béo do cơ thể sẽ sử dụng đường để làm năng lượng. Chất béo không được đốt cháy sẽ tích lũy dẫn, làm tăng lượng mỡ của cơ thể trẻ.

Đường
Đường sẽ khiến cơ thể tích lũy chất béo làm tăng lượng mỡ của cơ thể trẻ

3.3 Trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì có nên ăn thức ăn vặt?

Câu trả lời là không.

Hầu hết các loại thức ăn vặt đều chứa nhiều đường, chất béo, muối và cực kì ít chất xơ, vì vậy có giá trị dinh dưỡng kém mà lại khiến trẻ dễ bị thừa cân/béo phì.

Do đó, để giúp trẻ kiểm soát cân nặng, bạn nên hạn chế cho trẻ ăn những thức ăn vặt như:

  • Kẹo;
  • Socola;
  • Bánh ngọt, bánh quy;
  • Các loại bánh đóng gói;
  • Bánh pizza...

Đối với những trẻ em đã có thói quen ăn vặt thường xuyên, cha mẹ nên giảm dần dần khẩu phần ăn vặt này của trẻ và thay thế bằng các món ăn nóng, lành mạnh và dinh dưỡng hơn.

Nói tóm lại, tình trạng trẻ dưới 1 tuổi bị béo phì là tương đối hiếm, nhưng nếu như trẻ đang có tình trạng quá cân so với mức tăng trưởng thông thường, bạn cần có sự kiểm soát chặt hơn về chế độ ăn dặm hàng ngày của trẻ cũng như giúp trẻ hoạt động nhiều hơn, hạn chế ăn vặt và nước giải khát.

Bạn nên đưa bé khám sức khỏe tổng quát định kỳ để nắm rõ được tình hình sức khỏe của bé và có sự can thiệp kịp thời khi bé có khả năng bị béo phì hoặc những vấn đề sức khỏe khác.

Hiện nay, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đang cung cấp Gói khám sức khỏe tổng quát trẻ em. Bé sẽ được khám sức khỏe toàn diện từ mắt, răng miệng, huyết áp, cân nặng đến làm các xét nghiệm cần thiết, kết hợp với chẩn đoán bằng hình ảnh. Gói khám giúp bạn kiểm tra tổng thể sức khỏe cho bé, sàng lọc triệu chứng để sớm phát hiện và điều trị nếu cần.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

2.8K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan