......

Siêu âm có phát hiện chấn thương tinh hoàn không?

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ nội trú, Thạc sĩ Nguyễn Vân Anh - Khoa Chẩn đoán hình ảnh và Y học hạt nhân - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City

Siêu âm chẩn đoán chấn thương tinh hoàn có thể đánh giá một cách đáng tin cậy các tổn thương ở bìu và vỡ tinh hoàn với độ chính xác cao. Siêu âm có thể cung cấp thông tin quan trọng liên quan đến tưới máu tinh hoàn, bổ sung thêm thông tin chẩn đoán trước khi đưa ra các quyết định liên quan đến phẫu thuật.


Chấn thương dương vật và tinh hoàn tuy không phổ biến nhưng khi xảy ra, thường dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng. Các biến chứng sớm bao gồm nhồi máu tinh hoàn, hoại tử và hình thành áp-xe; sau chấn thương có thể bị teo tinh hoàn và vô sinh. Can thiệp phẫu thuật sớm ở bệnh nhân chấn thương tinh hoàn có thể cải thiện đáng kể kết cục lâm sàng và giảm nhu cầu phẫu thuật cắt tinh hoàn ở giai đoạn muộn. Tuy nhiên, khám lâm sàng vùng bìu sau chấn thương rất khó và thường không chính xác; điều này có thể dẫn đến phân loại bệnh nhân không chính xác để thăm dò phẫu thuật.

1. Chấn thương tinh hoàn là gì?

Chấn thương tinh hoàn là một loại chấn thương hệ tiết niệu sinh dục không phổ biến, chiếm ít hơn 1% các trường hợp. Cơ chế chấn thương thường do lực ép giữa hai chân hoặc lực chấn thương giữa khớp mu và bề mặt cứng, đặc biệt khi đang chơi thể thao.

Chấn thương tinh hoàn thường xảy ra một bên. Hai tinh hoàn cùng chấn thường chỉ chiếm khoảng 2%. Chấn thương thường xảy ra ở nam giới trong độ tuổi từ 15 đến 40.

Dựa theo nguyên nhân, chấn thương tinh hoàn được chia thành 2 nhóm:

  • Chấn thương tinh hoàn kín: Nghĩa là tinh hoàn bị chấn thương nhưng vùng da bìu vẫn toàn vẹn hoặc chỉ xây xước nhẹ. Bệnh nhân thường bị chấn thương tinh hoàn kín khi đang chơi thể thao hoặc tai nạn giao thông. Dạng chấn thương thường thấy là tụ máu trong tinh hoàn, dập mô tinh hoàn khiến tinh hoàn sưng to và đau.
  • Chấn thương tinh hoàn hở: Chấn thương tinh hoàn kèm theo các vết thương hở, thông với môi trường bên ngoài. Nguyên nhân gây chấn thương tinh hoàn trong trường hợp này có thể là hung khí như dao, đạn, chất nổ, động vật cắn. Chấn thương tinh hoàn hở thường gây mất máu nhiều và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Dựa theo giải phẫu, chấn thương tinh hoàn được phân loại thành:

  • Chảy máu trong nhu mô tinh hoàn, tạo thành các khối máu tụ gây sưng đau tinh hoàn.
  • Vỡ bao trắng, khiến cho nhu mô tinh hoàn tràn dưới các lớp bìu, tạo nên khối máu tụ ở vị trí nông hơn.
  • Xuất huyết dưới lá tạng của phúc mạc.
  • Vỡ các mạch máu nhỏ dưới da.
đau tinh hoàn
Chấn thương tinh hoàn thường xảy ra một bên. Hai tinh hoàn cùng chấn thường chỉ chiếm khoảng 2%.

2. Nhận biết chấn thương tinh hoàn trên lâm sàng

Chấn thương tinh hoàn tuy không phổ biến nhưng gây nhiều phiền toái và có thể để lại những hậu quả nghiêm trọng cho người bệnh. Sau chấn thương, người bị chấn thương tinh hoàn thường thấy đau nhói ở vùng bìu, kèm theo sưng tấy, tinh hoàn tăng kích thước.

Mức độ sưng to của bìu không có mối tương quan tỷ lệ thuận với mức độ chấn thương tinh hoàn. Nếu lá thành của tinh mạc được bảo tồn, máu và nhu mô tinh hoàn sẽ được khu trú, vì thế trên lâm sàng không thấy sự khác biệt đáng kể giữa bìu bên chấn thương và bên lành. Khi thăm khám lâm sàng, bác sĩ khó có thể sờ nắn thấy được tinh hoàn bên tổn thương do nằm sâu trong tổ chức máu tụ và mô dập, bệnh nhân cảm thấy rất đau, cản trở việc thăm khám.

Khi có máu tụ và mô đụng dập của tinh hoàn, các mạch máu nuôi tinh hoàn bị chèn ép, khiến tuần hoàn nuôi dưỡng tinh hoàn bị cản trở. Biến chứng của chấn thương tinh hoàn là nhồi máu tinh hoàn, hoại tử tinh hoàn và teo tinh hoàn. Một số trường hợp thiếu máu cấp tính có thể khiến cho da vùng bìu đổi màu tím, nhợt nhạt. Mảng tím có thể lan rộng sang phía đối diện và lên trên vùng bụng dưới.

Đau tinh hoàn là bệnh gì
Sau chấn thương, người bị chấn thương tinh hoàn thường thấy đau nhói ở vùng bìu, kèm theo sưng tấy, tinh hoàn tăng kích thước.

3. Siêu âm có phát hiện chấn thương tinh hoàn không?

Siêu âm là phương tiện chẩn đoán hình ảnh đầu tiên khi tiếp cận chẩn đoán chấn thương vùng bìu nói chung và chấn thương tinh hoàn nói riêng. Các biểu hiện bất thường trên lâm sàng không phải lúc nào cũng đáng tin cậy. Các triệu chứng lâm sàng không giúp chẩn đoán hoặc loại trừ bệnh, và chúng cũng không tương ứng với mức độ nặng của chấn thương tinh hoàn. Hơn nữa, bệnh nhân thường rất đau nên việc thăm khám lâm sàng thường không được diễn ra thuận lợi.

Hình ảnh chấn thương tinh hoàn thu được trên siêu âm tinh hoàn thường có đặc điểm hồi âm hỗn hợp, không đồng nhất, hình ảnh vỡ bao trắng. Trên siêu âm doppler tinh hoàn thu được hình ảnh tưới máu kém.

Cấu trúc hồi âm hỗn hợp trong chấn thương tinh hoàn xuất hiện khi nhu mô tinh hoàn bị tổn thương đụng dập. Khi lực tác động đủ mạnh, bao trắng có thể bị vỡ. Rách bao trắng được phát hiện trên siêu âm dựa vào hình ảnh mất tính liên tục. Tuy nhiên, nếu khối máu tụ dưới da, bao quanh bao trắng quá lớn có thể cản trở việc thu nhận tín hiệu của sóng siêu âm. Phối hợp giữa nhiều đặc điểm trên siêu âm có thể giúp tăng độ chính xác trong việc chẩn đoán các trường hợp chấn thương tinh hoàn, đặc biệt là vỡ tinh hoàn.

Giảm hoặc mất tuần hoàn nuôi dưỡng tinh hoàn trên siêu âm thay đổi tùy thuộc mức độ chấn thương. Khả năng tưới máu của tinh hoàn giúp nhận diện mô lành và tiên lượng khả năng bảo tồn nhu mô tinh hoàn. Nếu khối máu tụ lớn, gây chèn ép dẫn đến giảm tưới máu nuôi mô tinh hoàn, phẫu thuật cấp cứu lấy bỏ khối máu tụ cần được thực hiện để bảo tồn chức năng sinh sản của tinh hoàn.

Kỹ thuật siêu âm tinh hoàn
Siêu âm là cách giúp phát hiện và chẩn đoán chấn thương tinh hoàn nhanh chóng, hiệu quả.

Tóm lại, siêu âm là cách giúp phát hiện và chẩn đoán chấn thương tinh hoàn nhanh chóng, hiệu quả. Nếu nghi ngờ bản thân bị chấn thương tinh hoàn, khách hàng có thể đến với hệ thống Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, là một trong những bệnh viện uy tín hàng đầu cả nước sử dụng các thế hệ máy siêu âm màu hiện đại nhất trong thăm khám và điều trị cho bệnh nhân. Một trong số đó là máy siêu âm Logig E9 của GE Healthcar có đầy đủ options, các đầu dò có độ phân giải HD cho hình ảnh rõ nét, đánh giá chính xác tổn thương. Bên cạnh đó, đội ngũ các y, bác sĩ giàu kinh nghiệm sẽ hỗ trợ phần nhiều trong việc chẩn đoán và phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường của cơ thể nhằm đưa ra phương pháp điều trị chấn thương tinh hoàn kịp thời.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 20% phí khám khi đặt hẹn khám lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 1/8 - 31/12/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

1.3K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan