......

Đánh giá và điều trị đứt dây chằng chéo đầu gối

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi ThS.BS Hồ Ngọc Minh - Bác sĩ Ngoại khoa Nội soi khớp và Y học thể thao - Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City

Chấn thương đứt dây chằng chéo là một trong những chấn thương khớp gối thường gặp nhất. Tuy gặp nhiều khi thăm khám lâm sàng, thế nhưng không vì thế mà có thể chủ quan khi đánh giá và điều trị.

Dây chằng chéo trước có thể chịu lực lên đến hơn 2000N (hơn 200 cân), nên với các chấn thương đủ mạnh gây ra đứt dây chằng chéo trước thì cũng hoàn toàn có thể gây ra các tổn thương khác của khớp gối. Hơn nữa, cơ chế tổn thương dây chằng chéo trước thường là cơ chế phối hợp do nhiều lực tác động (như lực xoắn vặn, lực co của các cơ đùi, trọng lực của cơ thể dồn vào gối ...) nên đa phần các chấn thương đứt dây chằng chéo trước thường kèm theo các tổn thương phối hợp khác, bao gồm: tổn thương sụn chêm, tổn thương sụn khớp và tổn thương các dây chằng khác quanh gối.

1. Nguyên nhân và triệu chứng đứt dây chằng chéo đầu gối

1.1 Nguyên nhân

Đứt dây chằng chéo đầu gối xảy ra do chấn thương trực tiếp và chấn thương gián tiếp. Chấn thương trực tiếp chiếm tới khoảng 30% khi va chạm trực tiếp vào vùng gối hoặc chơi các môn thể thao như đá bóng, bóng chuyền... hay tai nạn giao thông va chạm vùng đầu gối.

Chấn thương gián tiếp là nguyên nhân gây nên đứt dây chằng chéo đầu gối thường gặp nhất. Chẳng hạn như bạn đang chạy thì dừng hoặc chuyển hướng một cách đột ngột trong khi bàn chân vẫn giữ nguyên.

1.2 Triệu chứng

Một số triệu chứng có thể xuất hiện khi bị đứt dây chằng chéo đầu gối như:

  • Nghe thấy tiếng rắc sau khi bị chấn thương, đầu gối bị sưng nề, vận động trở nên khó khăn. Các triệu chứng này sẽ tự hết sau vài tuần.
  • Lỏng gối: Người bệnh cảm giác đi lại khó khăn, chân yếu; chân bên gối lỏng khó khăn khi đứng trụ; dễ vấp ngã khi chạy nhanh; khi leo cầu thang, cảm giác chân không thật, khó khăn bước lên, bước xuống.
  • Teo cơ: Do teo cơ nên bên đùi bị chấn thương sẽ nhỏ hơn so với bên lành. Do người bệnh ít vận động do đau bởi khớp gối bị lỏng lẻo nên triệu chứng này thường xuất hiện muộn. Những người ít vận động như nhân viên văn phòng, học sinh... thường dễ xảy ra tình trạng teo cơ.

Bác sĩ chẩn đoán tình trạng tổn thương dây chằng chéo đầu gối thông qua chụp X - quang, chụp MRI đứt dây chằng chéo trước, chụp MRI đứt dây chằng chéo sau

2. Hiện tượng đứt dây chằng chéo khớp gối

2.1. Đứt dây chằng chéo sau

Chấn thương đứt dây chằng chéo sau mặc dù ít phổ biến, nhưng có thể xảy trong một số tình huống. Trong đó, đa phần là do một lực tác động trực tiếp lên đầu gối từ trước ra sau, đẩy mạnh cẳng chân về phía sau, khiến cho dây chằng căng quá mức và bị đứt (thường gặp đối với tai nạn xe hơi hoặc xe máy do thắng quá gấp, hoặc khi bị tông thẳng vào đầu gối từ phía trước).

2.2. Đứt dây chằng chéo trước gối

Đứt dây chằng chéo trước là loại tổn thương hay gặp nhất trong các loại chấn thương khớp gối. Tình huống khiến cho dây chằng chéo trước bị đứt có thể là do:

  • Chấn thương trực tiếp: Va chạm thẳng vào mặt trước đầu gối khi bị tai nạn, khi cản bóng.
  • Chấn thương gián tiếp: Thường gặp khi tập thể dục cường độ mạnh, chơi thể thao di chuyển quá gấp. Ví dụ như: Đang chạy mà dừng đột ngột, xoay người quá nhanh trong khi chân giữ nguyên, cú nhảy quá cao tiếp đất không an toàn...

Tình trạng đứt dây chằng trước gối gây ra sự mất cân bằng trước sau và mất cân bằng xoay của khớp gối. Điều này dẫn đến nhiều phiền toái cho người bệnh:

  • Cảm giác chân yếu hẳn khi đi bộ, chạy nhảy
  • Khó chịu khi chạy nhanh, khi thay đổi hướng đi đột ngột
  • Khó khăn mỗi khi đi xuống dốc hoặc xuống cầu thang
  • Đau đớn mỗi khi tiếp đất bằng chân bị chấn thương, nhất là trong các động tác tương tự như nhảy lò cò một chân
  • Dễ bị té ngã khi cố gắng thực hiện các động tác thể lực

Người bệnh như bị mất đi một phần chức năng của chân, thậm chí phải tạm ngưng thi đấu, ngừng chơi thể thao một thời gian dài để tập trung điều trị. Đứt dây chằng chéo trước bao lâu thì lành còn tùy vào thời điểm phát hiện, chẩn đoán và lựa chọn phương pháp điều trị đúng đắn.

3. Đánh giá và điều trị đứt dây chằng chéo đầu gối tại Vinmec

3.1 Đánh giá

Thăm khám kỹ lưỡng đầy đủ sẽ giúp phẫu thuật viên không bỏ sót tổn thương, nhờ đó xây dựng được kế hoạch điều trị trước – trong – sau phẫu thuật hợp lý cho từng người bệnh. Đồng thời giúp người bệnh có thể hình dung và nhận định được đầy đủ tình trạng của bản thân, chuẩn bị sẵn sàng về sức khỏe, tâm lý, tài chính để tuân thủ phác đồ điều trị 1 cách tối đa. Việc bỏ sót tổn thương khiến cho các ca mổ tái tạo dây chằng chéo có nguy cơ thất bại cao hơn nhiều lần, thậm chí làm trầm trọng hơn tình trạng của người bệnh.

Tại Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình & Y học thể thao Vinmec, với mỗi ca bệnh, các bác sĩ sẽ dành:

  • Ít nhất 30 – 45 phút để thăm khám, đánh giá lâm sàng và tư vấn cho người bệnh về tình trạng bệnh lý cũng như phác đồ điều trị.
  • 01 ngày để chuẩn bị kế hoạch phẫu thuật bằng phương pháp ánh xạ giải phẫu
  • Không có áp lực về thời gian trong quá trình phẫu thuật. Với kỹ thuật không sử dụng garo, phẫu thuật viên có thể kiểm tra kỹ lưỡng và xử lý tối đa mọi thương tổn phức tạp nhất trong khớp gối mà không cần lo ngại về việc thiếu máu nuôi dưỡng chi.
  • 12 tháng theo sát người bệnh trong suốt quá trình PHCN cho đến khi quay trở lại cường độ vận động, thi đấu thể thao như trước chấn thương.

Với sự tận tâm và cẩn thận của ê-kíp phẫu thuật lành nghề kết hợp cùng bản vẽ kĩ thuật chính xác (công nghệ ánh xạ giải phẫu) và tư vấn giám sát khách quan (dẫn đường phẫu thuật bằng Robot định vị 3D), mỗi ca tạo hình dây chằng khớp gối sẽ đạt được sự chính xác cao nhất, mang các bệnh nhân đứt dây chằng chéo an tâm quay trở lại với thể thao.

3.2 Điều trị

Khi bị đứt dây chằng chéo đầu gối, cách điều trị tốt nhất là bạn nên phẫu thuật tái tạo dây chằng bị đứt, từ 1 tuần đến 2 tháng sau khi dây chằng bị đứt là thời gian thích hợp.

Đối với trường hợp bị đứt dây chằng chéo trước hoàn toàn, thực hiện phẫu thuật tạo hình dây chằng chéo trước để chức năng khớp gối được cải thiện và ngăn ngừa các tổn thương thứ phát do đứt dây chằng chéo trước gây ra.

Với trường hợp bị đứt dây chằng chéo trước không hoàn toàn nhưng bên còn lại không còn đủ giữ vững khớp gối cũng có thể chỉ định phẫu thuật tạo hình đứt dây chằng chéo trước.

Đặc biệt sau mổ, bạn phải tập phục hồi chức năng để giúp dây chằng mới được máu nuôi sống tốt, khỏe, đủ để giữ vững khớp gối. Nếu bạn luyện tập không đúng phương pháp, dây chằng mới sẽ bị chết.

Với sự phát triển không ngừng của tiến bộ khoa học, bệnh nhân có thể điều trị đứt dây chằng chéo đầu gối bằng phẫu thuật nội soi tái tạo dây chằng chéo khớp gối bằng kỹ thuật ALL INSIDE.

ALL INSIDE là kỹ thuật xâm lấn tối thiểu điều trị đứt dây chằng chéo, sử dụng thanh ngang bằng titan và chỉ siêu bền, giúp gân xương được cố định chắc chắn và sớm liền lại, giảm tối đa nguy cơ nhiễm trùng, giảm đau trong mổ và sau mổ tốt. Từ đó, khả năng thành công của ca phẫu thuật ngày càng được cải thiện, thời gian hồi phục của bệnh nhân được rút ngắn rõ rệt hơn. Bệnh nhân có thể tập đi lại vững hơn ngay trong ngày thứ 2 sau mổ, tạo điều kiện phục hồi chức năng sớm, nhanh chóng trở về sinh hoạt bình thường.

Trung tâm Chấn thương chỉnh hình và Y học thể thao Vinmec là một trong số ít các Trung tâm đạt chuẩn FIFA trên thế giới và đầu tiên tại Việt Nam. Trung tâm được đầu tư lớn về công nghệ như 3D Technology in Medicine Center (Trung tâm nghiên cứu Công nghệ 3D trong Y học), Motion Analysis Lab (Phòng nghiên cứu, phân tích chuyển động) đầu tiên tại Việt Nam, ngang tầm với khu vực và trên thế giới.

Về chuyên môn, Vinmec đã làm chủ kỹ thuật và tạo ra sự đột phá trong điều trị, với các kĩ thuật tiên tiến cá thể hóa trong điều trị như ánh xạ giải phẫu, phẫu thuật chính xác sử dụng Robot trong mổ, phục hồi chức năng và dinh dưỡng chuyên sâu ... đồng thời có mạng lưới hợp tác với nhiều chuyên gia đầu ngành về lĩnh vực y học thể thao trên thế giới. Chính vì vậy ngày 23/03/2022, Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF) đã chính thức ký hợp tác cùng Vinmec nhằm nâng cao chất lượng công tác y tế dành cho các cầu thủ trong đội tuyển. Bên cạnh việc điều trị chấn thương phục vụ thi đấu, hợp tác giữa VFF và Vinmec còn bao gồm hoạt động nghiên cứu và đào tạo y học thể thao bài bản và chuyên nghiệp để nâng cao chất lượng chuyên môn.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

81 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan