......

Điều trị đái tháo đường tự miễn dịch tiềm ẩn ở người lớn thế nào?

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ Trần Quốc Tuấn - Bác sĩ Hồi sức cấp cứu - Khoa Hồi sức cấp cứu - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Phú Quốc.

Đái tháo đường từ trước đến nay luôn được xếp thành 4 nhóm gồm đái tháo đường type 1, đái tháo đường type 2, đái tháo đường thai kỳ và đái tháo đường đặc biệt. Tuy nhiên sự xếp loại này cho đến nay đã không còn phù hợp nữa khi một số ca lâm sàng đái tháo đường có đặc điểm là sự đan xen trong bệnh sinh cũng như biểu hiện lâm sàng. Một trong số đó là đái tháo đường tự miễn dịch tiềm ẩn ở người lớn (LADA) khi là đái tháo đường miễn dịch nhưng khởi bệnh chậm ở bệnh nhân đã lớn tuổi.

1. Đái tháo đường tiềm ẩn tự miễn ở người lớn là gì?

Đái tháo đường tiềm ẩn ở người lớn (LADA) hay đái tháo đường type 1,5 là bệnh lý tự miễn dịch di truyền, hậu quả của việc cơ thể nhận dạng tuyến tụy là bộ phận lạ và phản ứng bằng cách tấn công tiêu hủy những tế bào sản xuất insulin ở đảo beta của tuyến tụy. Đây là một dạng của đái tháo đường type 1 nhưng được đặc trưng bởi sự khởi phát chậm sau tuổi 30 và có các kháng thể chống tiểu đảo tụy trong tuần hoàn máu, nhất là tự kháng thể GADA.

Ở giai đoạn sớm, đái tháo đường type 1,5 điển hình biểu hiện như đái tháo đường type 2 nên dễ gây ra nhầm lẫn trong chẩn đoán. Tuy nhiên đái tháo đường type 1,5 thường dẫn đến những nguy cơ cao lệ thuộc insulin và có những rối loạn về chuyển hóa, di truyền và đặc điểm tự miễn giống với đái tháo đường type 1.

2. Điều trị đái tháo đường LADA như thế nào?

Điều trị đái tháo đường tự miễn dịch tiềm ẩn ở người lớn thường không cần đến insulin vào giai đoạn đầu và có thể kiểm soát được bằng các thay đổi về lối sống. Tuy nhiên một số chuyên gia vẫn cho rằng nên dùng insulin ngay từ đầu hoặc càng sớm càng tốt hơn là sử dụng các sulfonylureas hoặc thuốc điều trị đái tháo đường khác.

Ban đầu khi chữa tiểu đường LADA, bệnh nhân có thể đáp ứng với thuốc điều trị đái tháo đường uống cùng với những thay đổi về lối sống. Tuy nhiên trong lúc này các tế bào beta vẫn tiếp tục bị phá hủy nên bệnh nhân cần được theo dõi sát. Khi đường máu không còn kiểm soát được bằng các thay đổi lối sống và thuốc men, tiêm insulin mỗi ngày là điều cần thiết.

Mục tiêu của điều trị đái tháo đường type 1,5 không chỉ nhằm kiểm soát hội chứng chuyển hóa mà còn giúp bảo quản các tế bào beta còn lại để duy trì sự bài tiết insulin nội sinh. Các thuốc thường được sử dụng để hạ glucose máu giúp điều trị đái tháo đường LADA gồm:

  • Metformin: Làm giảm glucose máu bằng cách giảm lượng glucose ở gan vào máu, đồng thời làm tăng độ nhạy các thụ thể của tế bào các mô ngoại vi đối với insulin. Metformin không gây cạn kiệt các tế bào beta nên các bệnh nhân có sự kháng insulin ở mức độ nhất định có thể sử dụng Metformin. Tuy nhiên Metformin tiềm ẩn nguy cơ nhiễm toan lactic ở bệnh nhân có khuynh hướng phụ thuộc insulin
  • Thiazolidinediones (TZDs): Là các thuốc làm tăng độ nhạy của thụ thể các tế bào đối với insulin giúp làm giảm sự kháng insulin của các thụ thể tế bào và tăng hấp thu glucose nhờ hoạt động tăng cường các kênh GLUT4. TZDs còn giúp giảm nhu cầu insulin và giảm tiêu hao các tế bào beta, chống viêm và bảo vệ tế bào khỏi quá trình oxy hóa, chết theo chương trình. Tuy nhiên một mình TZD có thể không kiểm soát tốt glucose máu của người bệnh.
Điều trị đái tháo đường LADA
Để điều trị đái tháo đường LADA, bác sĩ thường chỉ định một số loại thucoso như Metformin, insulin,...

Sulfonylureas: có tác dụng kích thích sự bài tiết insulin bằng cách khóa các kênh vận chuyển Kali nhạy cảm ATP ở các tế bào beta tiểu đảo tụy. Sự khử cực màng tế bào beta gây sự mở kênh calci phụ thuộc điện thế, làm dòng calci đi vào tế bào kích thích giải phóng insulin. Thuốc có hiệu quả ban đầu nhưng gây mất kiểm soát glucose máu theo thời gian làm cạn kiệt khối lượng tế bào beta, đồng thời giảm độ nhạy của tế bào này với insulin.

  • Insulin: giúp cải thiện kiểm soát đường glucose máu và bảo vệ tế bào beta, tăng tiêu thụ glucose và tăng tổng hợp glycogen ở gan. Ngoài ra insulin còn là một kháng nguyên tự miễn nên tiêm insulin ngoại sinh còn giúp điều biến miễn dịch, cảm ứng sự dung nạp hoặc kìm hãm tế bào T tự phản ứng. Do đó một số nghiên cứu cho rằng điều trị sớm bằng insulin giúp bệnh nhân đái tháo đường type 1,5 kiểm soát được hội chứng chuyển hóa một cách an toàn và dung nạp tốt
  • Các thuốc điều biến miễn dịch: sự điều biến miễn dịch giúp kiểm soát quá trình tự miễn bằng cách cảm ứng sự dung nạp. Các thuốc điều biến có thể kể đến như peptide HSP60, tự kháng nguyên GAD65 hay kháng thể đơn dòng anti-CD3. Tuy các thuốc điều biến miễn dịch có lợi nhưng các nghiên cứu lâm sàng vẫn chưa chứng minh được rõ ràng lợi ích của chúng trong điều trị LADA

Hiện nay, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đã và đang tiếp tục triển khai Gói sàng lọc tim mạch và tiểu đường với các ưu điểm vượt trội sau:

  • Được thực hiện bởi đội ngũ y - bác sỹ là các chuyên gia đầu ngành, trình độ chuyên môn cao, tận tụy và hết lòng vì lợi ích của bệnh nhân. Với 90% có trình độ trên đại học, 20% là GS, PGS, gần 30% là tiến sĩ, mang đến hiệu quả cao trong điều trị khám chữa bệnh.
  • Dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp.
  • Hệ thống trang thiết bị hiện đại, hỗ trợ chẩn đoán và điều trị hiệu quả.
  • Không gian khám chữa bệnh hiện đại, văn minh, sang trọng và tiệt trùng tối đa.

Quý khách hàng có thể lựa chọn thăm khám và theo dõi điều trị bệnh đái tháo đường tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số 1900 232 389 (phím 0 để gọi Vinmec) hoặc đăng ký lịch khám tại viện TẠI ĐÂY. Nếu có nhu cầu tư vấn sức khỏe từ xa cùng bác sĩ Vinmec, quý khách đặt lịch tư vấn TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn

1.3K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan