......

U ống tuyến mồ hôi: Chẩn đoán và điều trị

U ống tuyến mồ hôi là những nốt sần màu vàng, trong mờ hoặc màu da thường xuất hiện trên mặt, đặc biệt là xung quanh mắt. Tổn thương da dạng này thường không có triệu chứng. Tuy nhiên, u tuyến mồ hôi có thể cực kỳ ngứa, đặc biệt là khi đổ mồ hôi, và đôi khi ảnh hưởng đến thẩm mỹ. Khi có chỉ định, u tuyến mồ hôi có thể được điều trị bằng phẫu thuật, đốt điện hoặc laser.

1. Cách chẩn đoán u ống tuyến mồ hôi

U ống tuyến mồ hôi là những khối u lành tính của ống dẫn mồ hôi trên da. Những khối u này nằm ở các lớp tế bào từ trung bì đến phần sâu của hạ bì, phổ biến hơn ở người châu Á và những người có loại da sẫm màu.

Tổn thương da có dạng nhiều sẩn nhỏ, màu da, có đường kính từ 1 đến 3 mm. Ở những người có da màu (da mất sắc tố hoặc da sẫm màu), chúng có thể xuất hiện dưới dạng các vết sưng màu vàng hoặc nhạt. U ống tuyến mồ hôi phổ biến hơn ở phụ nữ và thường xuất hiện nhất là trong hoặc sau tuổi vị thành niên. Vị trí phổ biến nhất là vùng da xung quanh vùng mắt, đôi khi gặp ở các vùng thân, ngực và bụng.

Phần lớn các u ống tuyến mồ hôi khối là không có triệu chứng. Tuy nhiên, một số người có thể bị ngứa kèm theo khi toát mồ hôi nhiều. Việc chẩn đoán u ống tuyến mồ hôi thường không thể đơn thuần dựa vào các dấu hiệu lâm sàng nêu trên, vì khó phân biệt với mụn trứng cá Vulgaris, u mạch máu, ung thư biểu mô tế bào đáy, u nang tóc, u nhú dạng sợi, u mềm lây, tăng sản bã nhờn hay vàng mi mắt.

Theo đó, khi cần điều trị u tuyến mồ hôi bằng các biện pháp xâm lấn, chẩn đoán xác định bản chất sang thương da là u ống tuyến mồ hôi vốn vô cùng quan trọng. Lúc này, sinh thiết da mức độ là có chỉ định, làm cơ sở để chẩn đoán u ống tuyến mồ hôi cũng như để loại trừ ung thư biểu mô phần phụ vi nang hay nhằm mục đích theo dõi trong các tổn thương dai dẳng hoặc tái phát.

Đặc điểm mô học của u ống tuyến mồ hôi là thường nằm hầu hết ở lớp hạ bì bề ngoài và bao gồm nhiều ống dẫn nhỏ nhúng trong một mô xơ cứng. Thành của ống dẫn thường được lót bởi hai hàng tế bào biểu mô hình khối đến dẹt và có một lòng mạch chứa các mảnh vụn vô định hình có tính axit-Schiff-dương, eosinophilic. Một số ống dẫn có "đuôi" dài của tế bào biểu mô, tạo ra hình dạng dấu phẩy hoặc hình con nòng nọc đặc trưng. Một số trường hợp hiếm có sự tích tụ glycogen trong các tế bào khối u.

Trong bối cảnh nghiên cứu u ống tuyến mồ hôi, sinh thiết da sẽ được thực hiện kèm theo các xét nghiệm hóa mô miễn dịch enzyme, nhằm chứng minh sự hiện diện của các enzym liên quan đến ống bài tiết mồ hôi.

U ống tuyến mồ hôi
U ống tuyến mồ hôi cần được chẩn đoán và thăm khám chi tiết

2. Điều trị u ống tuyến mồ hôi như thế nào?

Cách điều trị u tuyến mồ hôi nhằm mục đích làm giảm biểu hiện của khối u hơn là loại bỏ hoàn toàn, điều này sẽ giảm nguy cơ để lại sẹo. Ngược lại, nếu cố gắng loại bỏ mô được thực hiện sâu, can thiệp có thể dẫn đến sẹo, ảnh hưởng tính thẩm mỹ. Hơn nữa, những người có loại da sẫm màu sẽ có nguy cơ bị sẹo cao hơn. Vì vậy, các bác sĩ da liễu thường khuyên nên thực hiện các phương pháp điều trị nhỏ trước khi đi đến khu vực lớn hơn.

Có hai hình thức lựa chọn để điều trị u ống tuyến mồ hôi, bao gồm là dùng thuốc hoặc phẫu thuật.

2.1 Dùng thuốc

Đối với phương pháp điều trị này, người bệnh có thể tự thực hiện tại nhà bằng cách nhỏ những giọt axit trichloroacetic lên vùng da có sang thương. Thuốc sẽ làm cho khối u nhỏ lại và rụng đi sau vài ngày.

Trong một số bệnh cảnh cần thiết, bác sĩ cũng kê đơn isotretinoin dùng qua đường uống phối hợp thêm. Đồng thời, các loại kem và thuốc mỡ thông thường cũng có thể dùng kèm nhằm giảm tác dụng phụ gây kích ứng da.

Mặt khác, có bằng chứng cho thấy dùng acitretin, tretinoin bôi ngoài da có hiệu quả khi được sử dụng để điều trị u ống tuyến mồ hôi và bôi atropin ngoài da đã được sử dụng để giảm ngứa. Bên cạnh đó, việc bôi adelmidrol tại chỗ, một loại cannabinoid bán tổng hợp, cũng đem lại lợi ích trong một trường hợp u ống tuyến mồ hôi khổng lồ thông qua cơ chế điều hòa kích hoạt tế bào mast.

2.2 Phẫu thuật

Lý do chính khi lựa chọn can thiệp ngoại khoa cho u ống tuyến mồ hôi là vì mục đích thẩm mỹ, đặc biệt là nếu các khối u nằm ở mí mắt và má, nơi có thể dễ nhìn thấy. Mục tiêu của liệu pháp điều trị can thiệp khối u phải là tiêu diệt khối u với sẹo tối thiểu và không tái phát. Tuy nhiên, vì u ống tuyến mồ hôi nằm sâu trong lớp hạ bì nên việc loại bỏ hoàn toàn thường không thành công và tình trạng tái phát là phổ biến.

Dưới đây là một số phương pháp phẫu thuật khác nhau để điều trị u ống tuyến mồ hôi:

  • Điều trị bằng laser: Đây là phương pháp điều trị phổ biến nhất được nhiều bác sĩ ưu tiên chọn lựa vì có thể giảm thiểu được nguy cơ để lại sẹo. Phương pháp này sử dụng các thiết bị chiếu tia laser mài mòn hoàn toàn hoặc bóc tách phân đoạn bao gồm laser CO2 và laser erbium. Đối với những người có loại da sẫm màu, bác sĩ có thể khuyên dùng laser erbium. Thời gian chữa bệnh từ 5 đến 14 ngày. Trên những loại da sẫm màu, tình trạng giảm sắc tố da có thể xảy ra và kéo dài trong vài tháng.
  • Phẫu thuật điện. Bằng cách sử dụng năng lượng điện nhưng một con dao đốt u tuyến mồ hôi, việc điều trị có thể thành công đối với những tổn thương rất nhỏ hoặc những vùng có mụn thịt.
  • Phương pháp áp lạnh. Nguyên lý điều trị là để làm đông lạnh các khối u. Quá trình xử lý sử dụng nitơ lỏng được áp dụng phổ biến nhất.
  • Cắt u. Cắt bỏ là một phương pháp phù hợp cho các khối u vùng kín khu trú ở một khu vực nhỏ. Tuy nhiên, phương pháp điều trị này không được khuyến khích cho người có da sẫm màu, vì sự thay đổi sắc tố sẽ xảy ra và mất nhiều tháng để cải thiện. Trong khi ở người da trắng, phương pháp cắt bỏ có tác dụng tốt đối với các tổn thương tăng sinh.

Điều trị u ống tuyến mồ hôi bằng laser
Điều trị u ống tuyến mồ hôi bằng laser

3. Các biến chứng có thể gặp phải khi điều trị u ống tuyến mồ hôi

Tái phát, hình thành sẹo phì đại hoặc sẹo dạng teo, dạng lõm và loạn sắc tố quá mức (trông quá đậm màu hoặc quá nhợt nhạt) là những biến chứng phổ biến khi điều trị u ống tuyến mồ hôi.

Theo đó, mặc dù điều trị thường thành công, u ống tuyến mồ hôi luôn tiềm ẩn khả năng tái phát và điều trị duy trì có thể cần thiết.

Tóm lại, hầu hết các trường hợp u ống tuyến mồ hôi được chẩn đoán bằng cách quan sát biểu hiện bên ngoài. Tuy nhiên, sinh thiết da có thể cần thiết để loại trừ các loại khối u tương tự khác cũng như trước khi can thiệp chuyên sâu. Vì khả năng tái phát cao cũng như nguy cơ liên quan đến thủ thuật, trước khi tiến hành chữa u tuyến mồ hôi, người bệnh cần được tư vấn các phương pháp cũng như hướng dẫn các bước chăm sóc da sau đó để hạn chế lành sẹo kém thẩm mỹ.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là địa chỉ thăm khám, điều trị và phòng ngừa các bệnh lý, trong đó có chuyên khoa Da liễu. Khi thực hiện quy trình thăm khám tại Vinmec, khách hàng sẽ được đón tiếp và sử dụng cơ sở vật chất, hệ thống máy móc hiện đại đi kèm với các dịch vụ y tế hoàn hảo dưới sự chỉ dẫn, tư vấn của các bác sĩ giỏi, được đào tạo bài bản ở cả trong và ngoài nước.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

2.2K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan