Nhận biết sản dịch sau sinh kéo dài bất thường

17/07/2019
Nhận biết sản dịch sau sinh kéo dài bất thường

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ Lê Văn Lịnh - Khoa Sản phụ khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Phú Quốc.

Sản dịch sau sinh là hiện tượng bình thường do cơ thể người mẹ cần đào thải dịch chảy ra từ âm đạo và sẽ hết trong vòng vài tuần. Tuy nhiên, không ít sản phụ cảm thấy lo lắng vì không biết sản dịch này sẽ chảy trong bao lâu và khi nào là bất thường?

1. Sản dịch sau sinh kéo dài bao lâu?

Ngay sau khi sinh con, dù là sinh thường hay sinh mổ, sản dịch sẽ đi từ mức nhiều nhất đến thấp nhất và chấm dứt.

Sản dịch bao gồm máu cục và máu loãng chảy từ niêm mạc tử cung nhất là từ vùng rau bám, các mảnh ngoại sản mạc, các sản bào, các tế bào biểu mô cổ tử cung và âm đạo bị thoái hóa và bong ra. Màu của sản dịch sẽ thay đổi từ màu đỏ tươi sang màu đỏ nâu kéo dài trong 1 tuần, sau đó sản dịch sẽ chuyển sang màu vàng hoặc màu trắng vào khoảng 10 ngày sau, bởi khi đó thành phần chủ yếu trong sản dịch là các tế bào bạch cầu và tế bào niêm mạc tử cung.

Tình trạng sản dịch sau sinh thường kéo dài từ 2 - 4 tuần và còn tùy thuộc vào đặc điểm cơ thể của mỗi mẹ và cách chăm sóc mẹ sau sinh cũng ảnh hưởng không ít đến thời gian ra sản dịch. Thông thường, sản phụ sinh con so hoặc cho con bú thì sản dịch sẽ nhanh hết hơn do việc co hồi của tử cung nhanh hơn.

Ở một số mẹ, hiện tượng ra sản dịch có thể kéo dài đến 45 ngày, tức là khoảng 6 tuần sau sinh. Nhưng nếu qua khỏi thời gian này mà vẫn bị ra sản dịch thì mẹ nên đến bệnh viện để được kiểm tra, vì đây là hiện tượng sản dịch sau sinh kéo dài bất thường.

2. Nhận biết sản dịch sau sinh kéo dài bất thường

Sản dịch thường có mùi huyết tanh nhưng không có mùi hôi, lúc đầu có màu đỏ đậm sau nhạt dần, thường kéo dài khoảng 20 ngày, một số ít sản phụ có thể kéo dài từ 40-45 ngày và lượng cũng sẽ giảm đi rõ rệt.Tuy nhiên, nhiều phụ nữ sau sinh có dấu hiệu bất thường về sản dịch. Sau đây là một vài dấu hiệu bất thường mà sản phụ cần phải nhận biết được để kịp thời có biện pháp can thiệp:

  • Sản dịch bình thường sẽ không có mủ nhưng khi chảy qua âm đạo, sản dịch mất tính chất vô khuẩn và có thể sẽ bị các vi khuẩn gây bệnh như tụ cầu, trực khuẩn,... nên sản dịch sẽ có mùi tanh và độ pH kiềm. Nếu sản dịch có mùi hôi tức bạn đã bị nhiễm khuẩn;
  • Sau khi sinh xong khoảng 4 ngày nhưng sản dịch vẫn có màu đỏ tươi với lượng nhiều;
  • Có quá nhiều cục máu, một miếng băng có thể thấy hơn 50 cục;
  • Có dấu hiệu sốt trên 38 độ C;
Nhận biết sản dịch sau sinh kéo dài bất thường
Có dấu hiệu sốt trên 38 độ C

  • Dịch âm đạo có mùi hôi khó chịu;
  • Nhịp tim không đều;
  • Máu ra quá nhiều, thay băng vệ sinh liên tục, thấy váng đầu và muốn ngất xỉu. Đây có thể là hiện tượng băng huyết sau sinh, cần phải được cấp cứu kịp thời.

Tất cả những hiện tượng trên cho thấy sản dịch sau khi sinh của các mẹ có sự bất thường, các mẹ nên gặp bác sĩ để được tư vấn trực tiếp. Nếu thăm khám chậm trễ, có mẹ có thể bị nhiễm trùng, nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng. Trong trường hợp sau sinh chưa lâu mà sản dịch đã hết, cơ thể khỏe khoắn không có gì thay đổi thì vẫn có thể coi là chuyện bình thường, còn nếu sản dịch hết quá nhanh nhưng bụng vẫn trướng đau thì các mẹ cần gặp bác sĩ để thăm khám ngay.

3. Nguyên nhân sản dịch kéo dài bất thường

Do quá trình xuất huyết hoặc viêm nhiễm: Nguyên nhân là do trong quá trình bác sĩ thăm khám âm đạo, việc khử trùng dụng cụ không sạch hoặc bản thân các mẹ không giữ vệ sinh đúng cách khiến việc sản dịch sau sinh kéo dài bất thường.

Bị ảnh hưởng trước và trong khi mang thai: Có thể các sản phụ đã bị viêm nhiễm trước đó hoặc bị các bệnh về thiếu máu, huyết áp không ổn định, cộng thêm với trong quá trình sinh con bị mất máu nặng khiến sản dịch ra quá nhiều hoặc băng huyết sau khi sinh.

Tử cung không co được, sót nhau thai: Tử cung hoặc âm đạo bị rách, bị thiếu máu đều có thể dẫn tới xuất huyết sau sinh ở sản phụ.

Không chú ý giữ gìn sức khoẻ: Đây là một nguyên nhân chủ yếu dẫn tới sản dịch bất thường. Sau khi sinh 24 tiếng đồng hồ, người mẹ nên ra khỏi giường vận động, như thế sẽ có tác dụng giúp tử cung mau trở lại trạng thái bình thường, rất có lợi cho việc bài tiết sản dịch.

Ngoài những biểu hiện sản dịch khác thường, sản phụ thường bị sốt, đau bụng, nghiêm trọng hơn, sản phụ có thể bị viêm màng bụng, thậm chí nhiễm trùng máu.

4. Lưu ý trong thời gian ra sản dịch sau sinh

  • Tránh sử dụng tampon trong 6 tuần đầu tiên hoặc hơn vì có thể vô tình đưa vi khuẩn vào tử cung. Vì tử cung vẫn đang trong tình trạng hồi phục sau sinh và từ đó gây nhiễm trùng..
  • Thay băng vệ sinh mỗi giờ hoặc hai giờ một lần vào những ngày đầu tiên, sau đó giãn ra khoảng 3 – 4 giờ.
  • Nên đi tiểu thường xuyên sẽ giúp làm rỗng bàng quang, giảm cản trở đối với sự co hồi của tử cung. Tuy nhiên, sau khi sinh, các mẹ thường sẽ tạm thời bị mất đi độ nhạy để nhận biết khi nào bàng quang đã đầy.
  • Hãy luôn rửa tay trước và sau khi thay băng vệ sinh và đi vệ sinh. Tắm rửa 1 lần mỗi ngày để cơ thể sạch sẽ, thoải mái.
Nhận biết sản dịch sau sinh kéo dài bất thường
Luôn rửa tay trước và sau khi thay băng vệ sinh và đi vệ sinh

  • Trong thời gian hậu sản, nên chọn quần áo rộng rãi, đã cũ vì đôi khi những vết sản dịch có thể không giặt sạch và bạn phải bỏ đi.
  • Chịu khó vận động, đi lại sau sinh sẽ tạo điều kiện tốt để tử cung khôi phục kích thước ban đầu, đồng thời thúc đẩy hoạt động co bóp của tử cung dẫn đến sản dịch được đưa khỏi cơ thể nhanh hơn.
  • Tránh việc kiêng cữ quá mức khi đang ở cữ.
  • Để ý tới các dấu hiệu bất thường như chảy máu, đau bụng hoặc sốt... các dấu hiệu này đều là những biến chứng nguy hiểm.

Sản dịch chính là tấm kính phản ánh tình trạng sức khoẻ của sản phụ, khi sản dịch khác thường, cần kịp thời đến bệnh viện chẩn đoán và điều trị, tránh những trường hợp đáng tiếc xảy ra.

Bác sĩ Lê Văn Lịnh có 16 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực sản phụ khoa. Với thế mạnh chuyên môn như điều trị các bệnh lý về sản phụ khoa, sàng lọc ung thư phụ khoa, sàng lọc ung thư tuyến vú và theo dõi thai kỳ,... bác sĩ Lịnh từng giữ chức vụ Trưởng khoa Sản Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long (Cần Thơ). Hiện bác sĩ Linh đang công tác tại khoa Sản - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Phú Quốc.

Để đăng ký khám và điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, Quý Khách có thể liên hệ đến Hotline Hệ thống Y tế Vinmec trên toàn quốc, hoặc đăng ký khám trực tuyến TẠI ĐÂY.

XEM THÊM: