......

Nhồi máu não: Những điều cần biết

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi bác sĩ Ngoại thần kinh, Khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park.

Nhồi máu não đang tăng cao do sự tăng lên của các bệnh lý tim mạch. Bệnh làm giảm lưu lượng tuần hoàn máu tới não, tắc mạch máu não hoặc do hạ huyết áp.

1. Nhồi máu não là bệnh gì?

Bệnh nhồi máu não là một quá trình bệnh lý làm giảm lưu lượng tuần hoàn tới một vùng của não do hẹp, tắc mạch máu não hoặc do hạ huyết áp. Thiếu máu não là tình trạng một phần não bị ngừng cung cấp máu. Nếu sự thiếu cung cấp máu không được khắc phục hoặc kéo dài thì phần não đó sẽ bị hoại tử do thiếu oxy và glucose. Vùng não bị hoại tử do thiếu sự cung cấp máu này được gọi là nhồi máu não.

Nhồi máu não chiếm tỷ lệ khoảng 80% đột quỵ não, 20% còn lại là chảy máu não, chảy máu dưới màng nhện. Tỷ lệ mắc hàng năm của nhồi máu não tương đối cao, khoảng 130/100.000 người/năm.

Nhồi máu não
Bệnh nhồi máu não gây nguy cơ cao về đột quỵ não

2. Nguyên nhân gây bệnh nhồi máu não

Nguyên nhân thường gặp của nhồi máu não là:

  • Xơ vữa mạch máu lớn chiếm 50%, trong đó các mạch máu lớn ngoài sọ chiếm 45%, mạch máu lớn trong sọ chiếm 5%.
  • Nguyên nhân từ tim gây cục huyết khối như bệnh hở van tim, rung nhĩ, rối loạn nhịp tim, suy tim... tạo cục máu đông đi đến não chiếm 20%.
  • Tắc các mạch máu nhỏ trong não, thường gặp ở bệnh nhân tăng huyết áp, đái tháo đường chiếm 25%.
  • Bệnh động mạch không xơ vữa chiếm tỷ lệ < 5%.
  • Bệnh về máu như bệnh lý đông máu, bệnh tế bào máu, bất thường bẩm sinh của mạch máu... chiếm <5%.

3. Chẩn đoán bệnh nhồi máu não

Các triệu chứng của nhồi máu não xảy ra đột ngột lúc người bệnh đang ngủ. Các triệu chứng điển hình là đau đầu, nôn hoặc buồn nôn, liệt nửa người. Có thể có rối loạn ý thức nếu người bệnh có tổn thương nhồi máu não rộng, nhồi máu hai bên bán cầu não hoặc nhồi máu thân não.

3.1 Chẩn đoán cận lâm sàng

Chụp cắt lớp não: Trong giai đoạn tối cấp 3-6 giờ sau khi xuất hiện bệnh, các thay đổi trên hình ảnh chụp cắt lớp não rất kín đáo, chủ yếu do phù não ở vùng thiếu máu não gây ra.

Dấu hiệu sớm của nhồi máu não trên chụp cắt lớp vi tính não bao gồm mất ranh giới chất trắng chất xám, mờ rãnh cuộn não, hẹp khe Sylvius, mất dải băng thùy đảo, hẹp não thất và bể đáy, tăng tỷ trọng các mạch máu trong khu vực đa giác Willis do cục máu đông đặc biệt động mạch não giữa.

Chụp MRI sọ não
Chụp cộng hưởng từ não chẩn đoán bệnh nhồi máu não

Trong giai đoạn sau khi ổ nhồi máu não đã được hình thành thì hình ảnh chụp cắt lớp não là ổ giảm tỷ trọng ở vùng vỏ não, vùng dưới vỏ hoặc ở vùng chất trắng; chất xám trong sâu theo vùng chi phối tưới máu của động mạch.

Chụp cộng hưởng từ não: Trong giai đoạn sớm của bệnh, ổ nhồi máu não giảm tín hiệu nhẹ trên ảnh T1W, tăng tín hiệu trên ảnh T2W. Tiêm thuốc đối quang từ vào cơ thể thấy ổ tổn thương không ngấm thuốc. Trong giai đoạn bán cấp (sau 1 tuần bị bệnh), ổ nhồi máu não giảm tín hiệu trên ảnh T1W, tăng tín hiệu trên ảnh T2W. Tiêm thuốc đối quang từ thì thấy ổ tổn thương ngấm thuốc. Giai đoạn muộn của bệnh, ổ nhồi máu não giảm tín hiệu trên ảnh T1W, tăng tín hiệu trên ảnh T2W. Hiệu ứng khối thường mất sau 1 tháng, hiện tượng ngấm thuốc đối quang từ sẽ giảm dần sau vài tháng.

Chụp mạch máu não số hóa xóa nền: Chụp động mạch não số hóa xóa nền (DSA) là kỹ thuật xâm nhập nhằm mục đích chẩn đoán một cách chính xác các bệnh lý tắc mạch máu não và đồng thời lấy cục máu đông qua đường nội mạch: sau khi phát hiện chỗ tắc mạch não qua chụp mạch não bằng chụp mạch và đưa dụng cụ vừa chọc vừa hút cục máu đông ra ngoài (máy hút, ống thông).

4. Các dấu hiệu đột quỵ

Khi thấy người bệnh có biểu hiện FAST (tiếng Anh): méo miệng, tay chân yếu, thay đổi giọng nói, cần đưa ngay vào bệnh viện.

Một số triệu chứng cảnh báo đột quỵ khác như chóng mặt, đau đầu, tê yếu tay chân, méo miệng, nói đớ, hôn mê, co giật... Khi thấy các dấu hiệu này, cần đưa bệnh nhân vào viện sớm để điều trị. Vì nếu quá thời gian cửa sổ điều trị, bệnh nhân không được điều trị kịp thời có thể bị tàn phế nặng nề.

5. Phòng ngừa tái phát đột quỵ

Khám bệnh
Thăm khám định kỳ phòng ngừa nguy cơ tái phát đột quỵ

  • Điều trị các nguyên nhân gây nhồi máu não: các bệnh lý tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, rối loạn lipid máu.
  • Chế độ ăn uống hợp lý: Thực hiện chế độ giảm chất béo, giảm mặn (THA), giảm tinh bột, đường (ĐTĐ), tăng cường ăn nhiều rau xanh, thể thao mỗi ngày 30 phút, ngưng thuốc lá, rượu bia và tránh béo phì.
  • Tái khám theo định kỳ và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ
  • Khi có dấu hiệu nghi ngờ nhồi máu não, cần đưa bệnh nhân nhập viện ngay lập tức

Khi có các triệu chứng gợi ý đột quỵ như yếu nửa người, méo miệng, khó nói,..., người bệnh cần phải nhanh chóng đến bệnh viện, tuyệt đối không tự xử lý tại nhà. Người bệnh nhân nên chẩn đoán sớm và chính xác để các bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp nhất. Thời gian đến viện càng sớm càng tốt, đặc biệt là trong vòng 6 giờ đầu sau khi tai biến thì sẽ có cơ hội phục hồi cao nhất.

Hiện nay, Chụp cộng hưởng từ - MRI/MRA được coi là công cụ “vàng” tầm soát đột quỵ não. MRI được sử dụng để kiểm tra tình trạng hầu hết các cơ quan trong cơ thể, đặc biệt có giá trị trong chụp ảnh chi tiết não hoặc thần kinh cột sống. Do có độ phân giải và tương phản tốt nên hình ảnh MRI cho phép phát hiện ra các điểm bất thường ẩn sau các lớp xương mà các phương pháp tạo ảnh khác khó có thể nhận ra. MRI có thể cho kết quả chuẩn xác hơn so các kỹ thuật dùng tia X (ngoại trừ kỹ thuật chụp DSA đánh giá mạch máu) trong chẩn đoán các bệnh lý não, tim mạch, đột quỵ,... Hơn nữa, quá trình chụp bằng MRI không gây tác dụng phụ như trong chụp X-quang hay cắt lớp vi tính (CT).

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec hiện đang sở hữu Hệ thống chụp MRI 3.0 Tesla được trang bị tối tân bởi hãng GE Healthcare (Mỹ) với chất lượng hình ảnh cao, cho phép đánh giá toàn diện, không bỏ sót tổn thương mà lại giảm được thời gian chụp. Công nghệ Silent giúp hạn chế gây ra tiếng ồn, tạo sự thoải mái và giảm căng thẳng cho khách hàng trong quá trình chụp, giúp cho việc thu hình đạt chất lượng tốt hơn và rút ngắn thời gian chụp.Với hệ thống MRI tối tân và áp dụng các phương pháp can thiệp mạch não hiện đại, đội ngũ chuyên gia chẩn đoán hình ảnh và thần kinh giàu kinh nghiệm, được đào tạo bài bản, Vinmec là địa chỉ khám, tầm soát nguy cơ đột quỵ uy tín được khách hàng tin cậy.

Trong thời gian qua; Vinmec đã cấp cứu, điều trị kịp thời thành công nhiều trường hợp đột quỵ, không để lại di chứng: Cứu sống người bệnh bị 2 lần đột quỵ não liên tiếp; Ứng cứu nữ du khách nước ngoài thoát khỏi “cửa tử” đột quỵ;...

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

39.1K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan