Tìm hiểu về các xét nghiệm lipid máu

25/04/2019
lipid máu

Xét nghiệm lipid máu là việc làm cần thiết giúp phát hiện và điều trị kịp thời nhiều căn bệnh nguy hiểm liên quan đến mỡ máu như: động mạch vành, nhồi máu cơ tim, tai biến mạch máu não... Vậy xét nghiệm lipid máu là gì? Những ai nên đi xét nghiệm lipid máu? Hãy tìm hiểu các thông tin cần thiết qua bài viết dưới đây.

1. Lipid máu là gì?

Lipid máu (mỡ máu) là thành phần quan trọng của cơ thể người, gồm 2 thành phần chính là Cholesterol và Triglycerides. Trong đó, thành phần quan trọng nhất là Cholesterol.

Cholesterol là thành phần có ở mọi bộ phận trên cơ thể và trong các hormon cơ thể, đây là thành phần quan trọng trong việc giúp cơ thể phát triển và phát triển bình thường. Cholesterol có 2 loại chính là loại xấu (LDL) và loại tốt (HDL).

Khi xảy ra sự rối loạn giữa các thành phần (chủ yếu là do cholesterol tăng cao) gây ra tình trạng rối loạn lipid máu mà bệnh lý đặc trưng ở đây là xơ vữa động mạch. Nó cũng là nguyên nhân gây ra nhiều loại bệnh nguy hiểm như động mạch vành, nhồi máu cơ tim, tai biến mạch máu não...

Triglycerides cũng là một loại mỡ trong cơ thể, những người bị Triglycerides trong máu tăng cao thường kèm theo tăng cholesterol toàn phần (cả loại xấu và loại tốt).

2. Những ai cần xét nghiệm máu?

lipid test
Xét nghiệm lipid máu

Xét nghiệm lipid máu nhằm phát hiện, chẩn đoán những nguy cơ mắc bệnh liên quan đến rối loạn lipid máu. Từ đó có thể giúp người bệnh chủ động hơn trong việc phòng ngừa và trị bệnh.

Xét nghiệm lipid máu (tầm soát rối loạn lipid máu) được chỉ định cho những người:

  • Có biểu hiện lâm sàng của bệnh tim mạch, các dấu hiệu liên quan đến tăng nguy cơ tim mạch.
  • Tiến hành tầm soát rối loạn lipid máu bất kỳ khi nào cần tầm soát các yếu tố nguy cơ gây tim mạch.
  • Xét nghiệm mỡ máu ở những người có tình trạng viêm mạn tự miễn như: viêm khớp thấp, lupus ban đỏ hệ thống, vảy nến.
  • Ở phụ nữ đái tháo đường hoặc cao huyết áp trong thai kỳ cũng là đối tượng có nguy cơ về tim mạch.
  • Những người hút thuốc lá.
  • Nam giới bị rối loạn cương dương.
  • Những người bị bệnh thận mạn tính.
  • Những người bị rối loạn lipid máu di truyền với biểu hiện như u vàng (xanthoma), xanthelasma dưới 45 tuổi. Những người trong gia đình có tiền sử về rối loạn lipid máu cũng được chỉ định.
  • Những người bị bệnh động mạch ngoại biên hoặc tăng độ dày lớp nội trung mạch, hoặc xơ vữa động mạch cảnh.
  • Tất cả người trưởng thành (nam trên 40 tuổi nữ trên 50 tuổi, hoặc sau mãn kinh) đều nên đi xét nghiệm rối loạn mỡ máu. Đặc biệt với những người có yếu tố mắc bệnh tim mạch.

3. Xét nghiệm máu là làm những gì?

Quá trình xét nghiệm máu tập trung đánh giá các thông số của các thành phần trong lipid máu, xác định lipid máu bình thường hay không, phát hiện các nguy cơ mắc bệnh liên quan đến rối loạn mỡ máu và đưa ra hướng điều trị phù hợp.

3.1. Các chỉ số xét nghiệm rối loạn mỡ máu

  • HDL-C (Lipoprotein Cholesterol tỉ trọng cao): được dùng để phân tích trước khi bắt đầu điều trị
  • Non-HDL-C (Cholesterol không HDL-C) được phân tích để mô tả thêm đặc điểm của rối loạn lipid máu ở bệnh nhân đái tháo đường, người mắc hội chứng chuyển hóa hoặc bệnh thận mạn tính
  • LDL-C (Lipoprotein Cholesterol tỉ trọng thấp): là thành phần chủ yếu để phân tích lipid máu.
  • TG (Triglycerid): là thành phần bổ sung thông tin về nguy cơ, đồng thời chỉ định sử dụng trong chẩn đoán và điều trị.

3.2. Chi tiết đánh giá các thông số trong lipid máu

Dưới đây là bảng phân loại nồng độ cholesterol và triglyceride (mg/dl), là cơ sở để đánh giá lipid máu bình thường hay không:

Non-HDL-C<130: Bình thường
130-159: Trên bình thường
160-189: Giới hạn cao
190-219: Cao
220: Rất cao
LDL-C<: Bình thường.
100-129: Trên bình thường.
130-159: Giới hạn cao
160-189: Cao
190: rất cao
Triglycerides> 150: Bình thường.
150-199: Giới hạn cao
150-199: Giới hạn cao
200-499: Cao
500: Rất cao
HDL-C< 40 (Nam): Thấp
< 50 (Nữ): Cao

Xét nghiệm Lipid máu được các chuyên gia đầu ngành khuyến cáo: những người từ 20 tuổi trở lên nên đi xét nghiệm rối loạn mỡ máu định kỳ 5 năm 1 lần. Vừa chủ động trong phòng ngừa, phát hiện bệnh vừa giúp có những điều trị kịp thời tránh để lâu ngày có những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.

Khi có những dấu hiệu của rối loạn mỡ máu bạn cần đến ngay những cơ sở y tế uy tín để tiến hành xét nghiệm và có chẩn đoán chính xác nhất. Từ đó có phác đồ điều trị phù hợp với từng người.

XEM THÊM: