......

Vì sao bạn bị phát ban và phù mạch?

Phù mạch

Phát ban và phù mạch là những hiện tượng tương đối hay gặp, đôi khi khiến người mắc cảm thấy rất khó chịu. Hãy cùng tìm hiểu về phát ban và phù mạch qua bài viết dưới đây.

1. Phát ban và phù mạch là gì?

Bị phát ban do sốt xuất huyết bao lâu thì khỏi
Hình ảnh phát ban do sốt xuất huyết

Phát ban là một phản ứng ở da gây nên các chỗ sưng ngứa có kích thước thay đổi từ các nốt nhỏ cho tới các mảng lớn. Phát ban có thể khởi phát bởi nhiều tác nhân khác nhau, trong nhiều tình huống khác nhau, bao gồm cả việc tiếp xúc với một số thức ăn hay thuốc điều trị nhất định.

Phù mạch có thể xuất hiện đơn độc hoặc xuất hiện cùng phát ban, gây hiện tượng sưng nề ở các lớp sâu trong da, thường xuất hiện xung quanh khu vực mặt và môi.

Phát ban và phù mạch là các hiện tượng phổ biến. Với đa số trường hợp, chúng vô hại, biến mất ngay trong ngày xuất hiện và không để lại bất kỳ dấu vết kéo dài nào trên da dù không điều trị.

Phát ban và phù mạch thường được điều trị bằng thuốc kháng histamine. Phù mạch có thể trở thành tình huống đe dọa tính mạng nếu họng và lưỡi sưng nề nặng gây tắc nghẽn thông khí.

2. Triệu chứng của phát ban và phù mạch là gì?

Sốt phát ban ở người lớn
Hình ảnh phát ban

2.1. Triệu chứng của phát ban

Phát ban có thể xuất hiện với biểu hiện:

  • Có màu đỏ.
  • Ngứa ở các mức độ khác nhau, từ ngứa nhẹ cho tới rất ngứa.
  • Hình dạng của chỗ phát ban có thể là hình tròn, hình oval hoặc hình uốn lượn.
  • Kích thước của chỗ phát ban có thể chỉ nhỏ như hạt đậu, hoặc có thể lớn như kích thước của một chiếc đĩa.

Đa số các trường hợp phát ban xuất hiện rất nhanh và biến mất cũng rất nhanh (trong vòng 24 giờ kể từ khi xuất hiện). Tuy nhiên nếu là trường hợp phát ban mạn tính thì có thể kéo dài tới hàng tháng hoặc hàng năm.

2.2. Triệu chứng của phù mạch

Phù mạch là một phản ứng của da tương tự như phát ban nhưng nó ảnh hưởng ở các lớp sâu hơn trong da. Phù mạch có thể đi kèm với phát ban hoặc xuất hiện đơn độc. Các dấu hiệu và triệu chứng của phù mạch bao gồm:

  • Vùng tổn thương xuất hiện và thành hình trong thời gian từ vài phút tới vài giờ.
  • Sưng nề và tấy đỏ, đặc biệt là khu vực xung quanh mắt, má hoặc môi.
  • Những khu vực tổn thương có cảm giác ấm nóng hoặc đau.

2.3. khi nào cần tới thăm khám bác sĩ?

Đối với các trường hợp phát ban và phù mạch nhẹ, bệnh nhân có thể điều trị tại nhà. Hãy thăm khám bác sĩ nếu các triệu chứng tiếp diễn trong nhiều ngày.

Nếu bệnh nhân cảm thấy phát ban hoặc phù mạch được gây ra bởi dị ứng từ những thức ăn hoặc thuốc điều trị đã biết, thì những triệu chứng xuất hiện có thể là biểu hiện sớm của phản ứng phản vệ. Hãy đi cấp cứu ngay lập tức nếu cảm thấy lưỡi, môi, miệng hoặc họng sưng phù, hoặc khi cảm thấy thở khó khăn.

3. Nguyên nhân gây ra phát ban và phù mạch là gì?

Phát ban và phù mạch có thể do những nguyên nhân sau gây ra:

  • Thức ăn: nhiều loại thức ăn có thể gây ra các phản ứng ở những người nhạy cảm. Tôm, cá, đậu phộng, các loại hạt có vỏ cứng, đậu nành, lúa mì, trứng và sữa là những thức ăn gây dị ứng thường gặp nhất.
  • Thuốc điều trị: nhiều loại thuốc điều trị có thể gây phát ban hoặc phù mạch. Các loại thuốc thông dụng hay gây phát ban và phù mạch là penicillin, aspirin, ibuprofen (Advil, Motrin IB, và các thuốc khác), naproxen sodium (Aleve), và thuốc điều trị tăng huyết áp.
  • Các tác nhân trong không khí: phấn hoa và các tác nhân gây dị ứng khác trong không khí có thể gây khởi phát phát ban khi hít phải, đôi khi xuất hiện kèm theo cả các triệu chứng của đường hô hấp trên và đường hô hấp dưới.
  • Các yếu tố của môi trường: chẳng hạn như ánh sáng mặt trời, sự rung động (như khi sử dụng máy cắt cỏ, vòi nước nóng, hoặc bồn tắm,...), áp lực lên da (ví dụ như mặc quần áo chật, sự cọ xát), căng thẳng tinh thần, côn trùng cắn, và tập luyện.
  • Các biện pháp điều trị hoặc tình trạng bệnh lí nền: phát ban và phù mạch đôi khi xảy ra sau khi truyền máu, sau khi nhiễm khuẩn hoặc nhiễm virus (chẳng hạn như virus viêm gan, virus gây suy giảm miễn dịch ở người - HIV).

Trên thực tế, nguyên nhân chính xác gây phát ban và phù mạch thường không xác định được, đặc biệt là trong các trường hợp phát ban mạn tính.

4. Các yếu tố nguy cơ của phát ban và phù mạch

Phát ban và phù mạch là những hiện tượng thường gặp. Nguy cơ xảy ra phát ban và phù mạch sẽ tăng lên nếu:

  • Trước đây đã từng xuất hiện phát ban hoặc phù mạch.
  • Đã từng có các phản ứng dị ứng khác.

Có tiền sử gia đình có người bị phát ban, phù mạch hoặc có phù mạch di truyền.

5. Biến chứng của phù mạch

Phù mạch mức độ nặng có thể đe dọa tính mạng bệnh nhân bởi sưng nề họng hoặc lưỡi có thể gây tắc nghẽn đường thông khí.

6. Cách phòng tránh phát ban và phù mạch

Để làm giảm khả năng xuất hiện phát ban hoặc phù mạch, hãy chú ý những điểm sau:

  • Tránh những yếu tố gây khởi phát đã biết: hãy tránh các yếu tố có thể gây khởi phát phát ban đã biết từ trước.
  • Tắm rửa và thay quần áo: nếu trước đây đã từng bị phát ban do tiếp xúc với phấn hoa hoặc với động vật, hãy đi tắm rửa và thay quần áo sau khi có tiếp xúc với các tác nhân đó.

7. Chẩn đoán phát ban và phù mạch

Bác sĩ sẽ khai thác tiền sử bệnh lý, thăm khám lâm sàng các tổn thương để tìm ra nguyên nhân gây ra các dấu hiệu và triệu chứng. Trong một số trường hợp, bác sĩ sẽ chỉ định thử nghiệm đánh giá dị ứng da và một số xét nghiệm khác.

8. Điều trị phát ban và phù mạch

Nếu các triệu chứng nhẹ, có thể không cần điều trị gì. Phát ban và phù mạch thường sẽ tự biến mất. Nhưng nếu ngứa nặng, gây cảm giác rất khó chịu hoặc các triệu chứng tồn tại dai dẳng thì sẽ cần điều trị.

8.1. Thuốc điều trị

Điều trị phát ban và phù mạch có thể phải sử dụng các thuốc cần kê đơn, bao gồm:

  • Thuốc chống ngứa: thuốc điều trị tiêu chuẩn đối với phát ban và phù mạch là thuốc kháng histamine không gây buồn ngủ. Những thuốc này có tác dụng giảm ngứa, giảm sưng và các triệu chứng dị ứng khác; và chúng có thể là những thuốc không cần kê đơn hoặc cần kê đơn.
  • Thuốc chống viêm: với phát ban hoặc phù mạch nặng, bác sĩ đôi khi cần chỉ định thuốc corticosteroid đường uống (ví dụ như prednisone) để giảm sưng đỏ, giảm ngứa.
  • Thuốc ức chế miễn dịch: nếu thuốc kháng histamine và corticosteroid không hiệu quả, bác sĩ có thể phải chỉ định thuốc ức chế miễn dịch.

8.2. Khi nào là tình trạng cấp cứu?

Nếu bị phát ban hoặc phù mạch nặng, hoặc trong tình trạng có nguy cơ đe dọa tính mạng, hãy tìm sự trợ giúp cấp cứu ngay lập tức.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec là một trong những bệnh viện không những đảm bảo chất lượng chuyên môn với đội ngũ y bác sĩ đầu ngành, hệ thống trang thiết bị công nghệ hiện đại mà còn nổi bật với dịch vụ khám, tư vấn và chữa bệnh toàn diện, chuyên nghiệp; không gian khám chữa bệnh văn minh, lịch sự, an toàn và tiệt trùng tối đa.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký trực tuyến TẠI ĐÂY.

42.3K

Bài viết liên quan