......

Vi khuẩn gây viêm não mô cầu có mấy type?

Bệnh viêm màng não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính do vi khuẩn não mô cầu gây ra. Vi khuẩn não mô cầu có thể gây bệnh ở nhiều cơ quan khác nhau, bệnh do vi khuẩn não mô cầu có thể diễn biến nhanh và nguy cơ tử vong cao nếu không được phát hiện và điều trị. Có nhiều tuýp vi khuẩn não mô cầu có thể gây bệnh ở người, phổ biến trên nhiều quốc gia.

1. Đặc điểm vi khuẩn não mô cầu

Vi khuẩn gây viêm màng não mô cầu có tên khoa học là Neisseria meningitidis, còn gọi là meningococcus khi xâm nhập vào cơ thể có thể gây ra bệnh trên nhiều cơ quan.

Đặc điểm sinh học của vi khuẩn não mô cầu:

  • Vi khuẩn não mô cầu có hình như 2 hạt cà phê, khi nhuộm bắt màu gram âm.
  • Khả năng tồn tại: Sức đề kháng của vi khuẩn não mô cầu yếu, mặc dù ở trong dịch não tủy nhưng cũng chỉ sống được vài giờ, khi ra ngoài cơ thể sẽ bị diệt bởi 560C trong 30 phút hoặc 600C trong vòng 10 phút, nhưng vi khuẩn có thể sống được ở -200C.

Đặc điểm dịch tễ: Bệnh do vi khuẩn não mô cầu gây ra có mặt trên khắp thế giới, có thể lây lan thành dịch. Tại Việt Nam theo viện vệ sinh dịch tễ trung ương thì tỷ lệ mắc bệnh là 2,3/100.000 dân, xếp thứ 6 trong 10 bệnh truyền nhiễm có l tỷ lệ tử vong cao nhất. Bệnh có thể xảy ra quanh năm nhưng người ta nhận thấy bệnh hay gặp nhất là vào mùa thu, đông và xuân.

Đường lây truyền: Nguồn lây bệnh là người mắc bệnh viêm màng não mô cầu và người lành mang khuẩn, lây lan sang người lành khi tiếp xúc với các hạt chất tiết đường hô hấp. Chính vì khả năng lây lan qua đường hô hấp mà dễ lây lan thành các vụ dịch.

Đặc tính gây bệnh:

  • Sau khi xâm nhập vào cơ thể qua đường hô hấp vi khuẩn não mô cầu có thể ở đường hô hấp và gây bệnh như viêm mũi họng, viêm amidan hay viêm phổi. Chúng có thể xâm nhập vào máu gây nhiễm khuẩn huyết(với tỷ lệ gặp khoảng 38%) hay qua hàng rào máu não gây viêm màng não(tỷ lệ gặp khoảng 50%) hoặc số ít người không có biểu hiện lâm sàng trở thành những nguồn lây bệnh nguy hiểm.
  • Nhiễm khuẩn huyếtviêm màng não do não mô cầu là tình trạng bệnh nguy hiểm, diễn biến bệnh rất nhanh, chẩn đoán sớm khó vì các dấu hiệu ban đầu tương tự như cúm thông thường. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời người bệnh có thể tử vong sau 24h.
Vi khuẩn gây viêm não mô cầu gây nên những căn bệnh nguy hiểm đến tính mạng của người bệnh
Vi khuẩn gây viêm não mô cầu gây nên những căn bệnh nguy hiểm đến tính mạng của người bệnh

2. Những tuýp huyết thanh gây bệnh viêm não mô cầu

Vi khuẩn não mô cầu phân loại dựa vào đặc tính của vỏ polysaccharide phát hiện có 13 nhóm huyết thanh, trong đó các tuýp A, B, C, Y, X, và W là 6 trong 13 tuýp huyết thanh gây bệnh thường gặp nhất trong các đợt dịch trên toàn thế giới.

Trước đây, tại nước ta thì có 3 tuýp hay gây bệnh nhất là tuýp A, B và C những tuýp huyết thanh này có động lực mạnh, khả năng lây lan và gây bệnh nguy hiểm cao hơn. Ngày nay do sự du nhập của nhiều người trên thế giới nên người ta nhận thấy viêm màng não do vi khuẩn não mô cầu tuýp Y và W-135 đang có xu hướng gia tăng. Tuy là các tuýp Y và W-135 có động lực yếu hơn, nhưng vẫn có khả năng gây bệnh nghiêm trọng.

3. Cần phòng bệnh do não mô cầu như thế nào?

Do sự nguy hiểm của bệnh do não mô cầu gây ra nên theo khuyến cáo của cục y tế dự phòng - Bộ Y tế để phòng ngừa nguy cơ nhiễm bệnh nhiễm khuẩn do não mô cầu ở đối tượng trẻ em và người lớn cần:

  • Giữ vệ sinh nơi ở, môi trường sống, nhà trẻ và đồ chơi của trẻ sạch sẽ. Môi trường sống cần thông thoáng, mở cửa để ánh sáng trực tiếp chiếu vào.
  • Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, súc miệng, súc họng bằng dung dịch sát khuẩn hay bằng nước muối sinh lý.
  • Cần phát hiện và không tiếp xúc với những người có biểu hiện như: Sốt, viêm đường hô hấp, đau đầu, nôn, buồn nôn...
  • Phương pháp phòng bệnh đặc hiệu: Thực hiện tiêm phòng vắc-xin đầy đủ tại các cơ sở tiêm chủng.

Hiện nay, tại nước ta nhập khẩu hai loại vắc-xin để phòng bệnh do não mô cầu là vắc-xin Mengoc BC và Menactra.

Trong đó vắc-xin Mengoc BC có tác dụng phòng bệnh viêm màng não mô cầu nhóm B và C. Vắc-xin này được dùng cho trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên và người lớn đến 45 tuổi.

Vắc-xin Menactra có tác dụng phòng nhiễm khuẩn não mô cầu gồm viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết, viêm phổi... do não mô cầu các tuýp A, C, Y và W-135 gây ra. Chỉ định cho trẻ từ 9 tháng và người lớn đến tuổi 55.

Theo khuyến cáo để phòng bệnh do các tuýp hay gây bệnh cần tiêm cả hai loại vắc-xin trên, như vậy mới có thể phòng hết các tuýp hay gây bệnh ở nước ta.

4. Nên tiêm vắc-xin phòng não mô cầu ở đâu?

Hiện tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đang cung cấp dịch vụ tiêm chủng vắc-xin cho mọi đối tượng có nhu cầu phòng bệnh, trong đó có cả 2 loại vắc-xin phòng vi khuẩn não mô cầu do các tuýp hay gây bệnh gồm vắc-xin Menactra do công ty Sanofi Pasteur sản xuất và vắc-xin viêm màng não mô cầu BC do Cuba sản xuất.

Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec hiện đang cung cấp dịch vụ tiêm chủng vắc-xin viêm não mô cầu
Hiện tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec đang cung cấp dịch vụ tiêm chủng vắc-xin viêm não mô cầu

Khi lựa chọn tiêm chủng tại Vinmec khách hàng được hưởng những ưu điểm vượt trội từ dịch vụ như sau:

  • Nguồn vắc-xin đảm bảo chất lượng, nhập khẩu và được bảo quản tại hệ thống kho lạnh hiện đại đạt tiêu chuẩn GSP, giữ vắc-xin trong điều kiện tốt nhất để đảm bảo chất lượng. Vắc-xin tại Vinmec luôn sẵn có để phục vụ nhu cầu của khách hàng.
  • Trước khi tiêm, khách hàng được khám sàng lọc đầy đủ, phát hiện những đối tượng chống chỉ định tiêm phòng, được tư vấn về loại vắc-xin, các rủi ro có thể gặp sau tiêm, phác đồ tiêm, cách chăm sóc và theo dõi các dấu hiệu bất thường sau khi tiêm chủng bởi bác sĩ chuyên khoa.
  • Đội ngũ bác sĩ và điều dưỡng giàu kinh nghiệm, chuyên nghiệp, hiểu tâm lý khách hàng và áp dụng phương pháp giảm đau hiệu quả trong quá trình tiêm chủng.
  • Sau khi tiêm chủng, khách hàng được theo dõi 30 phút tại phòng sau tiêm chủng. 100% khách hàng được kiểm tra các dấu hiệu bất thường trước khi ra về.
  • Khi tiêm chủng và theo dõi sau tiêm luôn có đội ngũ y bác sĩ trực cấp cứu sẵn sàng phối hợp với phòng tiêm chủng để xử trí các trường hợp sốc phản vệ đúng phác đồ khi có sự cố xảy ra.
  • Phòng tiêm chủng thoáng mát, sạch sẽ, có khu chơi, giúp trẻ có cảm giác vui vẻ, thoải mái như đang dạo chơi, có tâm lý tốt trước và sau khi tiêm chủng.
  • Bố mẹ sẽ nhận tin nhắn nhắc lịch tiêm trước ngày tiêm chủng và thông tin tiêm chủng của bé sẽ được đồng bộ với hệ thống thông tin tiêm chủng của Quốc gia.

Tóm lại vi khuẩn não mô cầu có khoảng 12 tuýp huyết thanh gây bệnh, nhưng chỉ có một số tuýp là hay gây ra các vụ dịch nguy hiểm trên thế giới. Để phòng bệnh cần thực hiện theo khuyến cáo của Bộ Y Tế và quan trọng nhất là tiêm phòng các vắc-xin phòng bệnh.

Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để được giảm ngay 20% phí khám bệnh lần đầu trên toàn hệ thống Vinmec (áp dụng từ 1/8 - 30/9/2022). Quý khách cũng có thể quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn tư vấn từ xa qua video với các bác sĩ Vinmec mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.

696 lượt đọc

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan