Liệu pháp tế bào gốc điều trị bệnh viêm cột sống dính khớp đã mang đến hy vọng cải thiện tình trạng bệnh lý này. Đây là một bước tiến đột phá trong việc hỗ trợ điều trị và cải thiện chức năng vận động cho người bệnh viêm cột sống dính khớp. Hãy tìm hiểu những tiềm năng vượt trội mà phương pháp này mang lại thông qua bài viết sau.
1. Liệu pháp tế bào gốc là gì?
Liệu pháp tế bào gốc (Stem cell therapy) là phương pháp điều trị sử dụng tế bào gốc - những tế bào có khả năng tự tái tạo và biệt hóa thành niều loại tế bào khác nhau nhằm sửa chữa thay thế và phục hồi các mô, cơ quan bị tổn thương trong cơ thể.
Phương pháp này được nghiên cứu và ứng dụng nhiều trong các lĩnh vực như huyết học, thần kinh, tim mạch, chấn thương chỉnh hình,...
Liệu pháp tế bào gốc được phân chia thành hai nhóm phổ biến là:
Nhóm 1: Ghép tế bào gốc tạo máu (Hematopoietic stem cell transplantation –HSCT) thường được sử dụng để điều trị các bệnh liên quan đến máu phải kể đến như bệnh bạch cầu, ung thư hạch, u nguyên bào thần kinh, đa u tủy, lymphoma,...
Nhóm 2: Liệu pháp tế bào gốc trung mô (Mesenchymal stem cell therapy –MSCs) đang được nghiên cứu để điều trị tổn thương khớp, tổn thương thần kinh,...
Cơ chế hoạt động chính của liệu pháp tế bào gốc phải kể đến là giúp thay thế tế bào do tế bào gốc biệt hóa thành các tế bào mới bù đắp vào vùng tổn thương. Bên cạnh đó tế bào gốc tiết các yếu tố tăng trưởng (cytokine) giúp giảm viêm và kích thích tái tạo mô. Hơn thế nữa, liệu pháp tế bào gốc đặc biệt với các tế bào gốc trung mô MSC có vai trò điều tiết sự cân bằng của các tế bào miễn dịch (điều hòa miễn dịch).
2. Liệu pháp tế bào gốc điều trị bệnh viêm cột sống dính khớp
Bệnh viêm cột sống dính khớp ( Ankylosing Spondilitis) là một tình trạng mạn tính mà dấu hiệu điển hình là vôi hóa cột sống dẫn đến dính khớp và suy giảm hoặc mất khả năng di chuyển của cột sống. Hiện nay, viêm cột sống dính khớp vẫn chưa có cách điều trị dứt điểm, nhưng việc điều trị kịp thời và can thiệp đúng cách có thể giúp làm giảm nhẹ các triệu chứng và làm chậm tiến triển của bệnh.
Mục tiêu của điều trị viêm cột sống dính khớp bao gồm:
- Giảm đau
- Giảm cứng
- Ngăn chặn hoặc làm chậm sự phát triển của các biến chứng từ đó ngăn ngừa sự biến dạng của cột sống
Các loại thuốc hiện nay có khả năng làm giảm viêm và các triệu chứng đi kèm như đau nhức và cứng khớp. Tuy nhiên, không phải bệnh nhân nào cũng có phản ứng tốt với điều trị thuốc và một số người có thể trải qua các tác dụng phụ khó chịu hoặc nghiêm trọng, thậm chí là các tổn thương không thể phục hồi được.
Cho đến hiện tại, liệu pháp tế bào gốc điều trị bệnh viêm cột sống dính khớp vẫn chưa được các cơ quan y tế lớn chấp thuận và chưa được coi là một phương pháp điều trị tiêu chuẩn.
Dù vậy, các nhà khoa học vẫn kỳ vọng rằng liệu pháp tế bào gốc có thể trở thành một lựa chọn điều trị được FDA chấp thuận.
Các nghiên cứu hiện nay đang tập trung vào việc sử dụng tế bào gốc mô trung mô (Mesenchymal stem cells - MSCs) để làm giảm phản ứng viêm, kích thích tái tạo mô và điều hòa miễn dịch.
Một nghiên cứu về truyền tế bào gốc trung mô dây rốn trong điều trị viêm cột sống dính khớp trên 05 bệnh nhân. Kết quả cho thấy, ESR giảm ở 3 bệnh nhân, CRP giảm rõ rệt ở 01 trường hợp và không có phản ứng phụ nghiêm trọng. Vì vậy, từ nghiên cứu cho thấy, MSC an toàn và có hiệu quả lâm sàng bước đầu trong việc giảm triệu chứng, giảm viêm cột sống dính khớp.
Một nghiên cứu nữa về tính an toàn và hiệu quả của tế bào gốc trung mô MSC cho 31 bệnh nhân mắc viêm cột sống dính khớp không đáp ứng với điều trị bằng thuốc NSAIDs: Kết quả cho thấy, sau 4 lần truyền tĩnh mạch (ngày 0, 7, 14, 21) tỉ lệ đáp ứng đạt ~77%, điểm hoạt động bệnh trung bình giảm từ 3,6 xuống còn 2,4. MRI cho thấy giảm viêm ở tủy xương đáng kể, và đặc biệt không có tác dụng phụ nghiêm trọng được ghi nhận.
Đây là một thử nghiệm lâm sàng có số lượng bệnh nhân lớn, cho thấy được MSC có hiệu quả tạm thời cải thiện triệu chứng, marker viêm và hình ảnh MRI, đồng thời có tính an toàn trong thời gian ngắn hạn.
Các nghiên cứu/ thử nghiệm trên sơ bộ đã cho thấy một số triển vọng của liệu pháp, tuy nhiên dữ liệu vẫn còn rất hạn chế. Vì vậy, cần phải xem xét thực hiện nhiều nghiên cứu hơn nữa với số lượng người tham gia lớn, theo dõi dài hạn để minh chứng an toàn và hiệu quả bền vững của liệu pháp này.
Liệu pháp tế bào gốc là hướng nghiên cứu đầy tiềm năng, hứa hẹn để điều trị nhiều lĩnh vực, loại bệnh khác nhau và đặc biệt là bệnh viêm cột sống dính khớp. Vinmec là cơ sở tiên phong và có chứng nhận quốc tế để thu thập, xử lý, lưu trữ và sử dụng tế bào gốc trung mô MSC. Hiện tại, Vinmec đã và đang thực hiện truyền tế bào gốc trung mô để điều trị một số loại bệnh như: thoái hóa khớp gối, xơ gan, tổn thương tủy sống/ dị tật thần kinh... và cũng bắt đầu nghiên cứu ở lĩnh vực hỗ trợ sinh sản, bệnh thần kinh phức tạp ở người lớn tuổi như Alzheimer, đột quỵ.
Vinmec ngoài việc được đầu tư lớn, bài bản về cơ sở vật chất mà còn hội tụ những nhà khoa học giỏi giàu chuyên môn, phần lớn đều từ các nước tiên tiến trở về vì vậy hứa hẹn sẽ mang lại những nghiên cứu chuyên sâu, kết quả rõ ràng đầy đủ và chính xác về liệu pháp tế bào gốc trong điều trị viêm cột sống dính khớp.
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE, đặt mua GÓI DỊCH VỤ hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng My Vinmec để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.
