Nỗi day dứt từ những trường hợp ung thư phụ khoa được phát hiện muộn, khi “giai đoạn vàng” đã vuột mất, thôi thúc TS.BS Trần Mạnh Linh - Trưởng khoa Sản phụ khoa, Vinmec Hạ Long, Quảng Ninh - quyết tâm phát triển mô hình tầm soát và quản lý chủ động, nhằm hỗ trợ phụ nữ phát hiện bệnh sớm, được theo dõi thường xuyên và không còn phụ thuộc vào yếu tố “may rủi”.
Những “kẽ hở” khiến giai đoạn vàng điều trị bị đánh mất
Ngoài 30 tuổi, chị Lan (tên bệnh nhân đã được thay đổi) đã đến thăm khám chuyên môn tại Bệnh viện Đa khoa Vinmec Hạ Long do tình trạng ra máu bất thường kéo dài. Kết quả kiểm tra chuyên sâu và sinh thiết xác định chị mắc ung thư cổ tử cung giai đoạn tiến triển.
Đây là giai đoạn mà các phương pháp can thiệp tối thiểu không còn mang lại hiệu quả tối ưu. Hành trình điều trị phía trước vì vậy trở nên áp lực hơn với phác đồ điều trị phức tạp, chi phí lớn, thời gian kéo dài và tác động đáng kể tới chất lượng cuộc sống cũng như khả năng sinh sản.
"Đó không phải là trường hợp hiếm gặp. Mỗi lần như vậy, tôi đều có chung một cảm giác tiếc nuối. Điều khiến chúng tôi trăn trở không chỉ là bệnh đã ở giai đoạn muộn, mà còn là cảm xúc của người bệnh khi nhận chẩn đoán: Sự hoang mang, sợ hãi và cả tiếc nuối khi nhận ra mình đã bỏ lỡ nhiều cơ hội tầm soát trước đó", TS.BS Trần Mạnh Linh chia sẻ.
Hơn 20 năm gắn bó với nghề, tham gia các chương trình tầm soát ung thư phụ khoa tại miền Trung và hợp tác nghiên cứu quốc tế, bác sĩ Linh nhận thấy rõ hai khoảng trống lớn. Độ tuổi mắc ung thư ngày càng có xu hướng trẻ hóa, trong khi nhận thức về sàng lọc ở nhóm phụ nữ trẻ vẫn còn hạn chế. Ngoài ra, từ giai đoạn tiền ung thư đến khi bệnh diễn tiến có thể kéo dài tới 10 năm - một “giai đoạn vàng” đủ thời gian để phát hiện và can thiệp kịp thời, nhưng trên thực tế vẫn thường bị bỏ qua.
"Hệ quả lớn nhất là bệnh nhân đánh mất cơ hội điều trị đơn giản. Từ chỗ có thể xử lý triệt căn với chi phí thấp, họ phải bước vào hành trình điều trị phức tạp, tốn kém và tiên lượng sống giảm rõ rệt", ông phân tích.
Theo bác sĩ Trần Mạnh Linh, nguyên nhân không chỉ nằm ở nhận thức mà còn ở cách tiếp cận y tế hiện nay. Phần lớn người dân vẫn đi khám theo kiểu “ngẫu hứng”, chỉ đến khi xuất hiện triệu chứng hoặc có đi kiểm tra định kỳ nhưng thiếu liên tục, khiến quá trình sàng lọc trở nên rời rạc và chưa đồng bộ.
Chính những trăn trở đó thôi thúc ông đặt ra câu hỏi: Liệu có thể xây dựng một mô hình quản lý chủ động hơn, nơi mỗi phụ nữ đều có một lộ trình chăm sóc sức khỏe riêng và được theo dõi xuyên suốt?
TS.BS Trần Mạnh Linh - Người tìm lời giải cho mô hình quản lý chủ động và cá thể hóa tại Vinmec Hạ Long
Câu trả lời dần rõ nét khi TS.BS Trần Mạnh Linh cùng các đồng nghiệp xây dựng Đơn vị Dự phòng và Quản lý toàn diện ung thư phụ khoa tại Vinmec Hạ Long. Khác với cách tiếp cận truyền thống, mô hình này tập trung vào quản lý nguy cơ cá thể hóa và theo dõi liên tục.
"Mỗi phụ nữ có một mô hình nguy cơ ung thư khác nhau. Có người nguy cơ cao với ung thư cổ tử cung, có người lại cần chú ý nhiều hơn đến ung thư vú hoặc buồng trứng. Vì vậy, không thể áp dụng một cách tiếp cận chung cho tất cả", bác sĩ Linh cho biết.
Tại Vinmec Hạ Long, toàn bộ quy trình được xây dựng theo chuỗi khép kín, từ sàng lọc, phát hiện sớm các tổn thương tiền ung thư, đến điều trị đa chuyên khoa và theo dõi dài hạn, bao gồm cả chăm sóc giảm nhẹ khi cần thiết. Mỗi khách hàng được đánh giá nguy cơ toàn diện dựa trên dữ liệu lâm sàng, tiền sử cá nhân - gia đình, kết hợp cùng phân tích di truyền.
Trong đó, xét nghiệm gen giữ vai trò then chốt khi giúp nhận diện nguy cơ ngay từ cấp độ phân tử thông qua phát hiện các đột biến liên quan đến ung thư, thay vì chờ bệnh hình thành rồi mới phát hiện qua triệu chứng hoặc chẩn đoán hình ảnh.
Trên nền tảng này, bác sĩ có thể xây dựng chiến lược theo dõi cá thể hóa như tầm soát từ sớm, tăng tần suất kiểm tra hoặc phối hợp thêm các phương pháp chuyên sâu. Quan trọng hơn, việc nhận diện nguy cơ di truyền còn giúp người bệnh chủ động phòng ngừa và mở rộng tầm soát cho người thân, góp phần nâng cao hiệu quả phát hiện sớm và kiểm soát ung thư.
Song song đó, hệ thống quản lý và theo dõi sức khỏe sẽ tự động nhắc lịch khám, tái khám và liên tục cập nhật tình trạng, thay vì người bệnh phải tự ghi nhớ hoặc quyết định thời điểm thăm khám. Nhờ vậy, quá trình theo dõi được duy trì liên tục, hạn chế nguy cơ bỏ lỡ “giai đoạn vàng”.
Cần sự phối hợp đa chuyên khoa để triển khai
Để vận hành mô hình này, theo bác sĩ Linh, yếu tố cốt lõi là sự phối hợp đa chuyên khoa với sự tham gia của các chuyên ngành như sản phụ khoa, ung bướu, di truyền và chẩn đoán hình ảnh... Đây cũng là một trong những thách thức lớn nhất trong quá trình triển khai.
"Lợi thế của chúng tôi là nằm trong Hệ thống Y tế Vinmec, nơi có mạng lưới chuyên gia giàu kinh nghiệm được tổ chức theo ngành dọc và cơ chế hội chẩn liên viện. Nhờ đó, bệnh nhân tại Hạ Long vẫn được tiếp cận chất lượng điều trị tương đương các trung tâm lớn mà không cần di chuyển", bác sĩ Linh nói.
Dù còn nhiều rào cản, đặc biệt trong việc thay đổi thói quen khám chữa bệnh của người dân, mô hình này vẫn mang lại những hiệu quả nhất định. Người bệnh được phát hiện sớm các tổn thương tiền ung thư, có lộ trình theo dõi rõ ràng, được quản lý chủ động và can thiệp kịp thời ngay tại địa phương với chi phí tối ưu hơn.
"Quan trọng nhất là giúp phụ nữ chuyển từ trạng thái bị động sang chủ động bảo vệ sức khỏe của mình", bác sĩ Trần Mạnh Linh - Trưởng khoa Sản phụ khoa Vinmec Hạ Long nhấn mạnh.
-----------------------
Câu hỏi thường gặp về tầm soát ung thư cổ tử cung
Ung thư cổ tử cung nên tầm soát từ độ tuổi nào?
Độ tuổi bắt đầu tầm soát được bác sĩ xác định dựa trên đánh giá nguy cơ cá thể của từng người.
Tầm soát ung thư cổ tử cung gồm những xét nghiệm gì?
Quy trình tầm soát được cá thể hóa gồm các xét nghiệm phù hợp theo chỉ định của bác sĩ, có thể bao gồm xét nghiệm gen với trường hợp nguy cơ cao.
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.