......

Vì sao bạn bị dị ứng động vật có vỏ, hải sản có vỏ?

Dị ứng hải sản và động vật có vỏ là tình trạng phổ biến ở nhiều người, khiến cơ thể ngứa ngáy khó chịu, phát ban, sưng mặt. Và nếu không được xử trí kịp thời, tình trạng dị ứng có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.

1. Dị ứng hải sản và động vật có vỏ là bệnh gì?

Dị ứng động vật có vỏ, hải sản có vỏ là phản ứng bất thường của hệ miễn dịch trong cơ thể đối với protein có trong một số loài hải sản nhất định. Các loại hải sản có vỏ đóng vai trò là tác nhân gây dị ứng có thể kể đến, bao gồm dị ứng tôm, cua, hàu, tôm hùm, mực, bạch tuộc và sò điệp.

Một số trường hợp bị dị ứng hải sản có vỏ phản ứng với tất cả các loại hải sản có vỏ, trong khi có những người chỉ phản ứng với một số loại nhất định, ví dụ như dị ứng tôm. Các triệu chứng có thể từ nhẹ (như phát ban hay nghẹt mũi) cho đến những triệu chứng nặng (như tiêu chảy) và thậm chí có nguy cơ đe dọa tính mạng với trường hợp sốc phản vệ.

Nếu bạn nghi ngờ mình có dấu hiệu dị ứng với hải sản, hãy đến gặp bác sĩ để thăm khám chính xác bằng các xét nghiệm chuyên biệt. Khi đã xác định mình bị dị ứng động vật có vỏ, bạn có thể chủ động đề phòng trong tương lai.

Hải sản có vỏ là một trong những thực phẩm gây dị ứng phổ biến nhất. Đồng thời, đây cũng là một trong những loại dị ứng nguy hiểm nhất. Số bệnh nhân nhập viện cấp cứu do dị ứng thực phẩm luôn cao hơn so với các loại dị ứng khác. Do đó, bệnh nhân cần được chẩn đoán xác định và chủ động phòng ngừa bằng các biện pháp thích hợp.

Vì sao có người bị dị ứng hải sản?
Hải sản có vỏ là một trong những thực phẩm gây dị ứng phổ biến nhất

2. Triệu chứng dị ứng hải sản và động vật có vỏ

Những triệu chứng phổ biến của dị ứng động vật có vỏ và hải sản có vỏ là:

  • Phát ban da, ngứa ngáy và chàm (viêm da dị ứng);
  • Sưng môi, mặt, lưỡi, cổ họng hoặc các bộ phận khác trên cơ thể;
  • Thở khò khè, nghẹt mũi và khó thở;
  • Đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn hoặc nôn mửa;
  • Chóng mặt, hoa mắt hoặc ngất xỉu.

Ngoài ra, dị ứng hải sản và các loại dị ứng thực phẩm nói chung có thể gây ra một phản ứng nghiêm trọng, nguy cơ đe dọa tính mạng, được gọi là sốc phản vệ. Đây là tình huống nguy cấp, cần được cấp cứu bằng tiêm epinephrine (adrenaline) và chuyển đến phòng cấp cứu bệnh viện ngay.

Những dấu hiệu và triệu chứng của sốc phản vệ bao gồm:

  • Sưng hay nghẹn trong cổ họng (co thắt đường thở), khiến cho việc hít thở trở nên khó khăn;
  • Sốc, huyết áp tụt nghiêm trọng;
  • Mạch đập nhanh;
  • Chóng mặt, hoa mắt hoặc mất nhận thức.

3. Nguyên nhân gây ra dị ứng hải sản

Tất cả các loại dị ứng thức ăn nói chung và dị ứng hải sản có vỏ nói riêng đều gây ra bởi hệ thống miễn dịch phản ứng thái quá với tác nhân gây dị ứng. Cụ thể trong lần đầu tiên tiếp xúc, hệ miễn dịch đã nhận diện một loại protein của hải sản có vỏ là “có hại”, dẫn đến việc hệ miễn dịch phát tín hiệu, làm sản sinh ra các kháng thể chống lại protein đó (đóng vai trò là kháng nguyên gây dị ứng).

Như vậy, trong những lần tiếp xúc sau này với protein từ hải sản và động vật có vỏ, hệ thống miễn dịch sẽ giải phóng ra histamin và các chất trung gian hóa học, gây ra triệu chứng dị ứng.

Trên thực tế, mỗi loại hải sản có vỏ sẽ chứa những loại protein khác nhau:

  • Các loại hải sản giáp xác bao gồm cua, tôm hùm, tôm càng, tôm hồng và các loại tôm nhỏ;
  • Các loại hải sản thân mềm bao gồm mực, bạch tuộc, nghêu, sò điệp, ốc và hàu.

Vì vậy, một số người bị dị ứng với loại hải sản này có thể ăn những loại hải sản khác và ngược lại. Tuy nhiên, có những người không thể ăn được tất cả các loại hải sản có vỏ.

Cơ chế dị ứng
Cơ chế gây dị ứng hải sản có vỏ

4. Ai là đối tượng dễ bị dị ứng hải sản và động vật có vỏ?

Nguy cơ dị ứng hải sản và động vật có vỏ tăng cao nếu trong gia đình cũng có người dị ứng với hải sản có vỏ.

Mặc dù dị ứng hải sản có thể gặp ở mọi độ tuổi, nhưng thường phổ biến hơn ở người lớn, đặc biệt là phụ nữ. Trong khi đó, ở trẻ em, dị ứng động vật có vỏ xuất hiện nhiều hơn ở các bé trai.

5. Chẩn đoán dị ứng động vật có vỏ

Để xác định bệnh nhân có thật sự bị dị ứng hải sản hay không, bác sĩ sẽ tiến hành một xét nghiệm trên da. Theo đó, một lượng nhỏ chất gây dị ứng sẽ đưa vào trong da. Nếu có dị ứng, tại vùng da đó sẽ đỏ lên sau vài phút, đồng thời có hiện tượng các tế bào mast giải phóng histamin và các chất trung gian hóa học.

Ngoài ra, bác sĩ có thể thực hiện xét nghiệm máu để chẩn đoán dị ứng động vật có vỏ. Xét nghiệm này được gọi là xét nghiệm kháng thể IgE đặc hiệu với tác nhân gây dị ứng.

6. Cách xử lý dị ứng hải sản

Hiện tại vẫn chưa có cách điều trị dị ứng hải sản và động vật có vỏ. Do đó, cách điều trị tốt nhất là chủ động không ăn các loại thực phẩm gây dị ứng, như tôm, tôm hùm, cua và các động vật giáp xác khác. Bệnh nhân cần phải tránh xa hải sản hoàn toàn nếu có nguy cơ dị ứng nghiêm trọng, gây ra sốc phản vệ.

Trong trường hợp, người bệnh vô tình ăn phải bất kỳ loại hải sản nào và có dấu hiệu dị ứng, epinephrine (adrenaline) là phương pháp điều trị đầu tiên cho sốc phản vệ. Đối với các phản ứng nhẹ hơn, như phát ban da hoặc ngứa, hãy sử dụng các thuốc kháng histamin. Hiện nay đã có nhiều thuốc kháng histamin không kê toa trên thị trường, bệnh nhân có thể chuẩn bị sẵn phòng trường hợp xuất hiện triệu chứng dị ứng sau khi ăn phải hải sản và động vật có vỏ.

Khám bệnh
Nếu bạn nghi ngờ mình có dấu hiệu dị ứng với hải sản, hãy đến gặp bác sĩ để thăm khám chính xác bằng các xét nghiệm chuyên biệt

7. Cách phòng ngừa dị ứng động vật có vỏ, hải sản có vỏ

Mặc dù chưa có cách điều trị nhưng bệnh nhân hoàn toàn có thể ngăn ngừa dị ứng hải sản, động vật có vỏ bằng một số lời khuyên sau đây:

  • Tìm hiểu kỹ các món ăn, đặc biệt các món lần đầu tiên trước khi ăn;
  • Tránh ăn uống tại nhà hàng hải sản hoặc mua bán ở chợ cá. Một số người xuất hiện phản ứng dị ứng ngay cả khi họ hít phải hơi nước hoặc mùi trong lúc chế biến hải sản;
  • Đọc nhãn thực phẩm và đồ ăn đóng hộp. Các sản phẩm thực phẩm và đồ đóng hộp có thể chứa hải sản có vỏ. Tuy nhiên, thành phần này không được công bố trên nhãn nếu là hải sản thân mềm, như sò điệp và hàu. Vì vậy, hãy thận trọng với các loại thực phẩm có chứa những thành phần không rõ ràng có khả năng khiến bạn bị dị ứng, như “hương vị hải sản”, “nguồn gốc từ cá”;
  • Thông báo cho người khác về tình trạng dị ứng hải sản của bạn. Trong những chuyến bay có phục vụ bữa ăn, bạn nên chủ động hỏi tiếp viên xem trong khẩu phần ăn có cá hoặc các loại hải sản có vỏ hay không. Khi nhận lời mời đến dự một bữa tiệc, hãy cho người đãi tiệc biết về tình trạng dị ứng của bạn. Nếu trẻ bị dị ứng hải sản, hãy thông báo trước cho nhà trường, thầy cô giáo hoặc người giữ nhiệm vụ chăm sóc trẻ.

Hải sản thường là thực phẩm chính trong các bữa ăn và là món khoái khẩu của nhiều người. Tuy nhiên, nếu là người bị dị ứng hải sản và động vật có vỏ thì bạn nên thận trọng, sẵn sàng xử trí và dùng thuốc trong tình huống khẩn cấp.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

Nguồn tham khảo: Mayoclinic.org

8.9K

Dịch vụ từ Vinmec

Bài viết liên quan