Tại Phú Quốc, vào mùa cao điểm du lịch, nhiều trường hợp phải nhập viện do ngộ độc thực phẩm, với biểu hiện lâm sàng từ nhẹ đến nặng như đau bụng, buồn nôn, nôn, tiêu chảy nhiều lần, sốt và mất nước.
Bài viết được biên soạn dưới sự hướng dẫn chuyên môn của ThS.BSNT Mai Xuân Đạt - Trưởng khoa Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện Vinmec Phú Quốc.
Theo ThS.BSNT Mai Xuân Đạt - Trưởng khoa Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện Vinmec Phú Quốc, ngộ độc thực phẩm xảy ra khi người bệnh sử dụng thực phẩm hoặc đồ uống bị nhiễm vi khuẩn, virus, ký sinh trùng hay các loại độc tố có hại.
Bác sĩ cho biết, trong mùa du lịch, bệnh viện thường xuyên tiếp nhận nhiều du khách đến cấp cứu vì ngộ độc thực phẩm. Các triệu chứng thường gặp bao gồm nôn liên tục, đau bụng dữ dội, tiêu chảy cấp và sốt cao. Ở những trường hợp nghiêm trọng hơn, người bệnh có thể rơi vào tình trạng mất nước nặng dẫn đến lờ đờ, tụt huyết áp, thậm chí trong một số ít trường hợp có thể xuất hiện sốc nhiễm trùng nếu không được điều trị kịp thời.
Bác sĩ cũng đặc biệt lưu ý du khách về nguy cơ ngộ độc hải sản trong quá trình du lịch. Trong đó, ngộ độc cá nóc được đánh giá là một trong những tình trạng nguy hiểm. Phú Quốc từng ghi nhận nhiều ca ngộ độc sau khi ăn cá nóc, bao gồm cả những trường hợp không qua khỏi.
Theo bác sĩ, cá nóc chứa tetrodotoxin - một độc tố thần kinh có độc lực rất cao, mạnh gấp khoảng 275 lần xyanua. Chỉ với khoảng nửa miligam độc tố này cũng có thể gây tử vong. Sau khi ăn phải cá nóc chứa độc tố, người bệnh có thể xuất hiện các biểu hiện nghiêm trọng trong vòng vài chục phút đến vài giờ như tê môi, tê lưỡi, yếu cơ, khó thở, liệt cơ hô hấp và có nguy cơ tử vong nếu không được cấp cứu, hồi sức kịp thời.
Đối với việc xử trí ban đầu khi bị ngộ độc thực phẩm, bác sĩ khuyến cáo người bệnh nên nghỉ ngơi, đồng thời bù nước và điện giải càng sớm càng tốt bằng nước lọc hoặc dung dịch oresol. Nên uống từng ngụm nhỏ, chia thành nhiều lần để giảm nguy cơ kích thích nôn.
Bên cạnh đó, cần theo dõi sát các dấu hiệu mất nước như khát nhiều, choáng váng, tiểu ít hoặc nước tiểu sẫm màu. Trong trường hợp các triệu chứng không thuyên giảm, có xu hướng nặng hơn hoặc người bệnh không thể bù đủ nước bằng đường uống, cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.
“Nhiều trường hợp đến bệnh viện khi cơ thể đã mất nước nghiêm trọng vì tiêu chảy và nôn ói kéo dài. Một số gia đình tự ý dùng thuốc cầm tiêu chảy nên làm chậm quá trình đào thải vi khuẩn hoặc độc tố ra khỏi cơ thể, khiến bệnh kéo dài hoặc nặng hơn. Với trẻ nhỏ, việc tự ý sử dụng các thuốc này còn có thể gây những tác dụng không mong muốn”, bác sĩ Đạt chia sẻ.
Bên cạnh đó, người nhà nên thu thập và bảo quản mẫu thực phẩm nghi ngờ gây ngộ độc hoặc giữ lại bao bì, nhãn sản phẩm của thực phẩm đã sử dụng để mang đến bệnh viện. Những thông tin này sẽ hỗ trợ bác sĩ xác định nguyên nhân gây ngộ độc nhanh hơn, từ đó lựa chọn hướng điều trị phù hợp và hiệu quả.
Ngoài ra, để hạn chế nguy cơ ngộ độc thực phẩm trong suốt chuyến đi, du khách nên thực hiện nghiêm nguyên tắc ăn chín, uống sôi; ưu tiên lựa chọn các nhà hàng, quán ăn có điều kiện vệ sinh và nguồn gốc thực phẩm bảo đảm. Thực phẩm cần được bảo quản đúng cách trong thời tiết nắng nóng, đồng thời cần đặc biệt thận trọng khi sử dụng đồ hộp tự chế biến hoặc các loại hải sản tươi sống, hải sản không rõ xuất xứ nhằm giảm nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.
Lưu ý: Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu có các biểu hiện bất thường, hãy đến ngay cơ sở y tế gần nhất.
CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
1. Ngộ độc thực phẩm khi đi du lịch có dấu hiệu gì?
Các triệu chứng thường gặp gồm đau bụng, buồn nôn, nôn, tiêu chảy, sốt và mất nước. Trường hợp nặng có thể lờ đờ, tụt huyết áp hoặc sốc nhiễm trùng.
2. Bị ngộ độc thực phẩm khi đi du lịch nên xử trí như thế nào?
Người bệnh nên nghỉ ngơi, bù nước và điện giải bằng nước lọc hoặc oresol, uống từng ngụm nhỏ và theo dõi các dấu hiệu mất nước. Nếu triệu chứng nặng hoặc kéo dài, cần đến bệnh viện ngay.
3. Có nên tự ý uống thuốc cầm tiêu chảy khi bị ngộ độc thực phẩm không?
Không nên tự ý sử dụng thuốc cầm tiêu chảy vì có thể làm chậm quá trình đào thải vi khuẩn hoặc độc tố, khiến bệnh kéo dài hoặc nặng hơn, đặc biệt ở trẻ nhỏ.
4. Vì sao ngộ độc cá nóc đặc biệt nguy hiểm?
Cá nóc chứa độc tố thần kinh tetrodotoxin có độc lực rất mạnh, có thể gây tê môi, yếu cơ, liệt hô hấp và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
5. Làm thế nào để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm khi đi du lịch?
Nên ăn chín uống sôi, lựa chọn cơ sở ăn uống uy tín, bảo quản thực phẩm đúng cách và tránh sử dụng hải sản hoặc thực phẩm không rõ nguồn gốc.
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE, đặt mua GÓI DỊCH VỤ hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng My Vinmec để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.